Wie betaalt de rekening van de Brexit?

13 november 2017Brexit

Afgelopen maand is een rapport uitgebracht over de mogelijke impact van Brexit op het EU budget door de afdeling voor Structuur- en Cohesiebeleid van het Europees Parlement. In dit rapport wordt voornamelijk gekeken naar de gevolgen voor het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB). Hierbij komen ook de gevolgen voor de landen die meer betalen aan de EU dan dat ze krijgen, de zogenaamde nettobetalers, ter sprake. Nederland is één van de grootste nettobetalers.

Mogelijke gevolgen Britse uittreding

De studie is uitgevoerd in opdracht van de commissie landbouw en plattelandsontwikkeling (AGRI) van het Parlement. In het rapport worden verschillende mogelijke gevolgen van de Britse uittreding op het EU budget gekenschetst. De volgende onderwerpen komen hierbij aan bod:

  • Er wordt gekeken naar de invloed die de Brexit-onderhandelingen over de financiële afhandeling kunnen hebben op het huidige en toekomstige Meerjarig Financieel Kader (MFK).
  • De structurele gevolgen van de Britse uittreding op het EU budget worden geanalyseerd.
  • Er wordt een kwantitatieve analyse gemaakt van de impact van Brexit op de netto balans van het GLB en verschillende mogelijke scenario’s getest.

De financiële afhandeling

De financiële afwikkeling van het Britse vertrek is één van de moeizaamste dossiers in de uittredingsonderhandelingen gebleken. Na vijf onderhandelingsrondes is hier dan ook nog geen overeenstemming over bereikt. Wat blijkt uit het rapport is dat het niet alleen van belang is dat er overeenstemming wordt bereikt over de hoogte van de rekening voor het VK. De precieze invulling van de financiële verplichtingen voor het VK kan vergaande gevolgen hebben voor het toekomstig MFK voor de periode 2020-2026. Op het moment dat er geen afspraken worden gemaakt over nog uitstaande financiële verplichtingen van het VK na uittreding, zal dit er mogelijk toe leiden dat er een hoog bedrag open blijft staan. Dit heeft er mee te maken dat het VK veel lange termijn verplichtingen is aangegaan waarvoor een gedeelte nog betaald zou moeten worden in de periode na 2020.

Het gat in de begroting

De uittreding van het VK zal volgens de studie leiden tot een jaarlijks tekort van € 10,2 miljard in de EU-begroting. De inschatting is dat leidt tot een disproportionele toename in de bijdrages van de grootste nettobetalers van de EU. Nederland is een van de grootste nettobetalers. In een advies over Brexit van de Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) is in 2016 geadviseerd om te zoeken naar mogelijkheden om op termijn te komen tot een lagere EU-begroting. Dit zal dan weer kunnen leiden tot een verlaging van het GLB aangezien dit één van de grootste uitgaveposten binnen het EU-budget is.

De gevolgen voor het GLB

De Britse netto bijdrage aan het GLB budget wordt geschat op € 3 miljard per jaar. In de studie van het Parlement is onderzocht wat de gevolgen zijn voor de overgebleven EU-lidstaten in geval van een gelijkblijvende, verminderde of sterk verminderde GLB begroting. Op het moment dat de begroting van het GLB hetzelfde blijft, zal dit leiden tot een grote toename in de bijdrages van de grootste nettobetalers. Opvallend genoeg behoort Nederland (samen met Duitsland) ook tot de ‘verliezers’ op het moment dat de bijdragen aan het GLB verminderd worden met € 3 miljard. Echter, als de GLB bijdragen worden verminderd met € 10 miljard, is het wel positief voor nettobetalers.

De zesde onderhandelingsronde

Op 9-10 november jl. heeft de zesde ronde van de onderhandelingen over de uittredingsovereenkomst van het VK uit de Europese Unie plaatsgevonden. Meer informatie hierover leest u in het nieuwsbericht: Wederom weinig vooruitgang in de zesde ronde van de Brexit onderhandelingen.

Brexit-loket voor decentrale overheden

Medewerkers van gemeenten, provincies, waterschappen, de koepelorganisaties Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), Interprovinciaal Overleg (IPO), Unie van Waterschappen (UvW) en ministeries kunnen met hun vragen over de Brexit terecht bij het Brexit-loket voor decentrale overheden.

Door:

Jos Pees, Europa decentraal

Bronnen:

Brexit means Brexit, Adviesraad Internationale Vraagstukken
Research for AGRI Committee: Possible impact of Brexit on the EU
Budget, afdeling voor Structuur- en Cohesiebeleid van het Europees Parlement

Meer informatie:

Brexit-loket, Europa decentraal
Brexit, Europa decentraal
Europese regeringsleiders constateren onvoldoende vooruitgang Brexit-onderhandelingen, nieuwsbericht Europa decentraal

X