Comité van de Regio’s: nieuw rapport over voortgang EGTS

18 april 2017Europees recht en beleid decentraal, Grensoverschrijdende samenwerking

Het overkoepelende samenwerkingsverband voor grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking, de Europese Groepering voor Territoriale Samenwerking (EGTS), wordt alsmaar gevarieerder in locatie, betrokken actoren en behandelde onderwerpen. Dit blijkt uit het nieuwe jaarlijkse rapport van het Comité van de Regio’s over de EGTS. Verder valt in het rapport te lezen dat het Comité zich zorgen maakt om het Schengengebied dat onder druk staat door de vluchtelingencrisis.

Europese Groepering voor Territoriale Samenwerking

De Europese Groepering voor Territoriale Samenwerking (EGTS) werd opgericht met de EGTS-verordening 1082/2006. Daarmee werd het een Europese organisatie. De EGTS heeft tot doel de grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking tussen de lidstaten of hun regionale en lokale overheden ter vergemakkelijken en bevorderen. Het EGTS kan bijvoorbeeld regionale overheden van verschillende lidstaten in staat stellen hun eigen rechtspersoonlijkheid op te richten. Hieruit komen verschillende bilaterale of multilaterale samenwerkingsverbanden voort, welke ook EGTS’s worden genoemd. Regio’s uit verschillende landen wordt zo de mogelijkheid geboden om zich te verenigen en sneller te handelen zonder tussenkomst van hun nationale parlementen. Het EGTS is een instrument om vorm te geven aan de grensoverschrijdende samenwerking (GROS).

EGTS-wetgeving nog niet juist in nationale wetgeving

Het rapport bericht dat alle lidstaten de EGTS-verordening hebben geïmplementeerd in nationale wetgeving, In Nederland is dit bijvoorbeeld de Uitvoeringswet EGTS-verordening van 2009. Echter, nog niet alle lidstaten hebben, ingevolge het rapport verordening 1302/2013 geïmplementeerd. De EGTS-verordening is namelijk geamendeerd (nu verordening 1302/2013). Enkel een paar lidstaten hebben hun nationale wetgeving aangepast aan deze geamendeerde versie van de verordening. Ook de Nederlandse dekt de nieuwe regelgeving nog niet. De nieuwe verordening voert aanpassing door in bijvoorbeeld het lidmaatschap (ook niet EU-lidstaten kunnen deelnemen); de wetgeving voor personeelszaken (meer regels omtrent belasting- en socialezekerheidsregelingen); en meer transparantere procedures (lidstaten moeten de Europese Commissie van meer zaken op hoogte stellen).

Crisis en Schengengebied en gevolgen voor de EGTS’s

De mogelijke gevolgen van de recente crisis in het Schengengebied en de invoering van de grenscontroles worden eveneens behandeld in het rapport. Het Comité van de Regio’s uitte zich echter wel bezorgd in het rapport over de toekomst van de Schengenzone, vooral wanneer grenscontroles zullen intensiveren. EGTS’s merken hier tot dusver weinig van. Wel was er sprake van een langere reistijd of meer moeilijkheden bij het oversteken van grenzen. Enkele uitzonderingen daargelaten, zouden deze problemen niet optreden wanneer specifieke EGTS activiteiten werden uitgevoerd maar meer in de alledaagse praktijk.

65 verschillende EGTS’s

Ook worden in het rapport individuele factsheets gemaakt voor elke bestaande EGTS. Eind 2016 waren dit er 65, waarvan er vijf opgericht waren in dat jaar. Een onderlinge vergelijking van deze factsheets laat zien dat de variëteit aan types van EGTS’s wat betreft hun geografische locatie, betrokken actoren, behandelde onderwerpen en het type van de taken is de afgelopen jaren flink toegenomen. Wel blijven de EGTS’s voornamelijk geconcentreerd in de Europese grensgebieden. Daarbij zijn sommige lidstaten niet betrokken bij een enkele EGTS.

Nederland

Nederland werkt samen met België in het EGTS Linieland van Waas en Hulst, met België, Cyprus, Duitsland, Frankrijk, Hongarije, Luxemburg en Tsjechië in het EGTS European Urban Knowlegde Network en met België, Duitsland, Frankrijk, Italië en Zwitserland in de EGTS Interregionale Alliantie voor de Rijn-Alpen-Corridor.

Door:

Tessa de Vries en Paul Zondag, Europa decentraal

Bron:

Rapport EGTS 2016, Europees Comité van de Regio’s

Meer informatie:

Hoe kunnen we als gemeente gebruik maken van het samenwerkingsinstrument EGTS? Praktijkvraag Europa decentraal
Grensoverschrijdende Samenwerking, Europa decentraal
EGTS, Europa decentraal
Kaart met de bestaande EGTS’s, Europees Comité van de Regio’s

X