Zoeken

ALTIJD OP DE HOOGTE?

Welke ontwikkelingen in de EU zijn van belang voor gemeenten, provincies en waterschappen? En wat betekent dat voor de dagelijkse praktijk?

De Europese urban agenda: de toekomst van Europees stedelijk beleid?

9 november 2015Europees recht en beleid decentraal, Regionaal beleid en structuurfondsen

Op 3 november organiseerde Regio Randstad in Den Haag een rondetafelgesprek over de toekomst van de Europese urban agenda. Samen met politici, beleidsmakers en wetenschappers werd gesproken over de rol van provincies en gemeenten in de opstelling en invulling van een Europese urban agenda. Voor steden en provincies kan deze nieuwe stedelijke beleidsagenda leiden tot de beschikbaarheid van fondsen en verbeterde regelgeving.

European urban agenda

De Europese Commissie is bezig met de ontwikkeling van een nieuwe Europees stedelijke beleidsagenda. Het doel is efficiëntere en effectievere afstemming van Europees beleid aan de wensen van de stad. Op basis van een consultatie onder steden en verschillende expertmeetings heeft de Europese Commissie twaalf thema’s opgesteld over actuele gemeenschappelijke stedelijke opgaven in de EU.

Partnerships en action plans: het concreet maken van thema’s

Olivier Baudelet van DG Regio stelde dat partnerships tussen lidstaten, steden, experts en private stakeholders vanuit een bepaald thema opgezet moeten worden om stedelijke problemen aan te pakken en potentie te benutten. Het initiatief hiervoor ligt bij steden en lidstaten. Deze partnerships dienen binnen 6 tot 12 maanden te resulteren in concrete action plans.

Sinds november 2015 zijn er slechts drie partnerships – voor de thema’s housing, urban poverty en inclusion of migrants and refugees – opgericht; vanaf juni 2016 dienen andere partnerships op thema’s zoals energietransitie, circulaire economie en klimaatbestendigheid te volgen. Binnen de drie opgerichte thematische partnerships heeft Nederland geen actieve voortrekkersrol.

Huidige en potentiële relevantie decentrale overheden

Vooral voor stedelijke gemeentes is de huidige insteek van de urban agenda en de inzet op de drie thema’s relevant: fondsen worden beschikbaar gesteld, regelgeving wordt verbeterd en rechtstreekse contactpersonen van de Europese Commissie worden aangesteld om wensen voor en bezwaren over relevant EU-beleid kenbaar te maken. Voor provincies wordt de urban agenda interessant wanneer Europese prioriteitsthema’s als energietransitie, circulaire economie, stedelijke mobiliteit en luchtkwaliteit omgezet worden in partnerships en concrete action plans.

Het Nederlands EU-voorzitterschap

Nederland zal tijdens het aankomende EU-voorzitterschap begin 2016 inzetten op een Europees stedelijke agenda. Om de plannen van het Kabinet in goede banen te leiden is vanuit het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koningsrelaties Nicolaas Beets aangesteld als speciale afgezant voor een Europese stedelijke beleidsagenda.

Zijn belangrijkste taak wordt het opstellen van een verbond dat ook door de 27 andere EU- lidstaten wordt gesteund. Tijdens de bijeenkomst gaf Nicolaas Beets aan in te zetten op een inkrimping en verbetering van regelgeving en betere kennisuitwisseling en samenwerking tussen Europese steden met vergelijkbare kansen of verwante problematiek.

Hoe nu verder?

Alhoewel de ambities van de urban agenda en de noodzaak van partnerships door de meeste aanwezigen bij het rondetafelgesprek werden gedeeld, blijft de hoe-vraag onderwerp van discussie. Vooral de diversiteit tussen steden en lidstaten, de verschillende snelheden van stedelijke ontwikkeling en de verscheidenheid in de bestuurlijk-politieke structuur vormen obstakels voor een concrete Europese stedelijke beleidsagenda.

Of de partnerships en action plans binnen de Europese urban agenda en tijdens het Nederlands voorzitterschap gaan resulteren in een effectiviteitsslag in (Europees) stedelijk beleid valt nog te bezien. De tijd zal uitwijzen of het op (n)iets uitloopt.

Door:

Felice Decates en Tim Slierings, Huis van de Nederlandse Provincies

Meer informatie:

Urban agenda, Europa decentraal

X