Europese Commissie pakt tekortkomingen van de richtlijn schone wegvoertuigen aan

17 november 2017Duurzaamheid, milieu en klimaat, Vervoer

De Europese Commissie heeft een voorstel tot wijziging van de richtlijn schone en energiezuinige wegvoertuigen gepresenteerd. Deze richtlijn verplicht aanbestedende diensten en concessiehouders – waaronder gemeenten, provincies en waterschappen – om bij de aankoop van wegvoertuigen rekening te houden met milieueisen. Daarnaast wordt met de wijziging een definitie van schone wegvoertuigen ingevoerd. Op 22 november wordt het Commissievoorstel in de Tweede Kamer besproken.

Doel van de oorspronkelijke richtlijn

Op grond van de richtlijn schone en energiezuinige wegvoertuigen moeten aanbestedende diensten, aanbestedende entiteiten en bepaalde exploitanten – waaronder gemeenten, provincies en waterschappen – bij de aankoop van wegvoertuigen rekening houden met energie- en milieueffecten. Gedacht moet worden aan het energieverbruik, de uitstoot van broeikasgassen en de uitstoot van fijnstofdeeltjes. Op deze manier wordt de markt voor schone en energiezuinige voertuigen bevorderd en wordt de bijdrage van de vervoerssector aan het milieu-, klimaat- en energiebeleid van de EU verbeterd.

Tekortkomingen richtlijn schone en energiezuinige wegvoertuigen

Een evaluatie van deze richtlijn uit 2015 toonde dat er serieuze tekortkomingen waren. Het toepassingsbereik van de richtlijn was bijvoorbeeld onvoldoende en het ontbrak aan een duidelijke definitie van schone wegvoertuigen. Verder waren sommige bepalingen met technische specificaties te vaag en andere juist te complex. Met het nieuwe Commissievoorstel worden deze tekortkomingen aangepakt. Om de richtlijn effectiever te maken, stelt de Commissie voor het toepassingsbereik uit te breiden. Er komt een definitie van schone wegvoertuigen op basis van een drempelwaarde voor CO2– en verontreinigende emissies. Daarnaast wil de Commissie dat het mogelijk wordt om deze aanpak in de toekomst uit te breiden naar vrachtwagens en autobussen, zodra er afspraken zijn gemaakt over Europese CO2-emissiestandaarden. Verder wordt voorgesteld om de lidstaten minimumdoelstellingen voor aanbesteding te laten vaststellen en het toezicht op naleving van de richtlijn te verbeteren.

Schone mobiliteit

Het Commissievoorstel maakt onderdeel uit van maatregelen die zijn genomen om de verbintenissen van de EU in het kader van de Overeenkomst van Parijs na te komen. De Commissie wil met dit pakket Schone mobiliteit laten zien dat de EU het goede voorbeeld geeft bij het streven om de CO2-uitstoot met ten minste 40% te verminderen tegen 2030. Eerder dit jaar presenteerde de Commissie al het mobiliteitspakket Europa in beweging, dat een brede reeks initiatieven bevatte. Verder gaf Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker onlangs in zijn Staat van de Europese Unie-toespraak aan dat Europa het voortouw moet nemen in de strijd tegen klimaatverandering. Daarin kondigde Juncker ook een nieuwe strategie voor het industriebeleid aan.

Wetgevingsproces

Het nieuwe Commissievoorstel is de eerste stap naar een wijziging van de huidige richtlijn. Het Europees Parlement en de Raad zullen het eens moeten worden over een definitieve tekst alvorens de richtlijn kan worden vastgesteld. Daarna krijgen de lidstaten nog twee jaar de tijd om de nieuwe richtlijnbepalingen in nationale wetgeving om te zetten. Het wetgevingsproces kan hier worden gevolgd.

Implementatie in Nederlandse wetgeving

De richtlijn schone en energiezuinige wegvoertuigen is in Nederland niet geïmplementeerd via de Aanbestedingswet 2012. De wetgever heeft er namelijk voor gekozen om de Wet Milieubeheer, de Wet op de economische delicten en de Elektriciteitswet 1998 te wijzigen. Daarnaast is de regeling bevordering aankoop schone en energiezuinige wegvoertuigen aangenomen. Aan de verplichtingen uit de richtlijn kan wel worden voldaan door in een aanbestedingsprocedure bijvoorbeeld in de aanbestedingsstukken voor de aankoop van wegvoertuigen technische specificaties op te nemen inzake energie- en milieuprestaties.

Door:

Chris Koedooder, Europa decentraal

Bron:

Voorstel tot wijziging van richtlijn 2009/33 inzake de bevordering van schone en energiezuinige wegvoertuigen, Europese Commissie

Meer informatie:

Vervoer, Europa decentraal
Vervoer en aanbesteden, Europa decentraal
Klimaat en energie, Europa decentraal
Welke verplichtingen vloeien voort uit de Richtlijn Schone en energiezuinige wegvoertuigen? Praktijkvraag Europa decentraal
EP verwelkomt voorstellen Mobiliteitspakket II, nieuwsbericht Tweede Kamer
Richtlijn Schone en energiezuinige wegvoertuigen

X