Zoeken

ALTIJD OP DE HOOGTE?

Welke ontwikkelingen in de EU zijn van belang voor gemeenten, provincies en waterschappen? En wat betekent dat voor de dagelijkse praktijk?

Gemeentelijke fiscale heffingen wellicht staatssteun

4 april 2016Regionaal beleid en structuurfondsen, Staatssteun

Vorige week verscheen in het Financieel Dagblad een artikel over toeristenbelasting en mogelijke onwettigheid. Hierin werd kort gerefereerd aan de staatssteunregels die in dit geval wellicht ook een rol spelen. Hieronder valt meer te lezen over de wijze waarop fiscale maatregelen zich verhouden tot de staatssteunregels.

De casus

Het artikel in het FD gaat over een gemeente die voornemens is de zogeheten ‘toeristen en vermakelijkheidsbelasting’ vast te stellen voor een attractie. In de vaststellingsovereenkomst zijn minimum en maximumbedragen vastgesteld voor een periode van vijftig jaar, ongeacht de bezoekersaantallen. Hierdoor zou het park een voordeel genieten en de gemeente mogelijk minder inkomsten genereren. Derhalve is deze casus ook vanuit een staatssteunrechtelijk oogpunt interessant.

Staatssteun en fiscale maatregelen

Staatssteun kan in allerlei vormen voorkomen en beperkt zich niet alleen tot de ‘klassieke’ subsidie. In veel gevallen is het lastig na te gaan welke maatregel wel, en welke maatregel niet tot staatssteun kan leiden. Zo kan er bijvoorbeeld  ook indirect sprake zijn van staatssteun als de overheid op enigerlei wijze inkomsten derft en hierdoor een voordeel verleent. Als een overheid bijvoorbeeld zijn inkomsten (zoals leges of belastingen) misloopt om een onderneming te laten profiteren, kan er sprake zijn van staatssteun.

Toeristen en vermakelijkheidsbelasting

Gemeenten hanteren geen uniform beleid ten aanzien van gemeentelijke belastingen. Zo verschilt het tarief van toeristenbelasting veelal per gemeente. Dit geldt tevens voor de zogenoemde ‘vermakelijkheidsbelasting’ die over het algemeen minder bekend is. Sommige gemeenten hanteren deze belasting wel en andere gemeenten weer niet. Een voorbeeld van een vermakelijkheidsbelasting is wanneer bezoekers een meerprijs betalen op het entreekaartje ten gunste van de gemeentekas.

Selectiviteit

Als een voordeel selectief wordt toegekend aan bepaalde ondernemingen of producties, kan er al snel sprake van staatssteun zijn. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer een gemeente middels een fiscale maatregel een specifieke onderneming een economisch voordeel verleend. Dit zou in beginsel kunnen worden voorkomen door de fiscale maatregelen een algemeen karakter te geven.

Let wel, belastingen die op het eerste gezicht een algemeen karakter hebben, kunnen in de praktijk toch selectief uitpakken. Door de aard van de maatregel kunnen dan bijvoorbeeld slechts enkele ondernemingen profiteren. Het is dus belangrijk om na te gaan of de werkingssfeer van de belastingmaatregel niet feitelijk beperkt wordt.

Decentrale relevantie

Om te bepalen of er al dan niet sprake is van staatssteun, moet zorgvuldig worden afgewogen of aan alle criteria van het staatssteunverbod wordt voldaan. Mogelijkerwijs is er bijvoorbeeld geen sprake van een economisch voordeel. Het is in ieder geval van belang voor decentrale overheden om na te gaan in hoeverre hun (voorgenomen) fiscale maatregelen ‘staatssteunproof’ zijn.

Door:

Paul Zondag, Europa decentraal

Bron:

Artikel, Financieel Dagblad

Meer informatie:

Staatssteun, Europa decentraal
Selectiviteit, Europa decentraal
Vormen staatssteun, Europa decentraal
Ontwerpmededeling staatssteun, Europese Commissie

X