Goedkeuring beschikbaarheidsvergoeding voor openbaar vervoer door Europese Commissie

9 november 2020Staatssteun

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft een staatssteunmelding ingediend bij de Europese Commissie. Het gaat om een beschikbaarheidsvergoeding voor bedrijven die openbaar vervoer (ov) faciliteren. Als gevolg van de coronacrisis maken deze bedrijven veel kosten om bussen, treinen en metro’s te laten rijden. De Commissie heeft de staatssteunmelding goedgekeurd. Daardoor kunnen de vervoersbedrijven nu gecompenseerd worden voor een deel van de kosten.

Procedure staatssteun

Staatssteun is in beginsel niet toegestaan om te voorkomen dat overheidssteun aan ondernemingen de concurrentie op de Europese interne markt negatief beïnvloedt. Wanneer een steunmaatregel voldoet aan de vijf cumulatieve staatssteuncriteria, geldt als uitgangspunt dat deze maatregel bij de Commissie moet worden aangemeld. De Commissie beoordeelt vervolgens of de steunmaatregel verenigbaar is met de interne markt. Is dit het geval dan keurt de Commissie de maatregel goed en kan de steun worden uitgekeerd. Als steun op basis van een van de vrijstellingsverordeningen verstrekt kan worden, is aanmelding bij de Commissie niet nodig en volstaat vaak een lichtere kennisgevingsprocedure.

Staatssteun voor ov-bedrijven

Het openbaar vervoer is een vitale sector in Nederland. Het is ook tijdens de coronacrisis van groot belang dat mensen die zijn aangewezen op het openbaar vervoer, hier gebruik van kunnen maken. Het kabinet heeft de vervoersbedrijven daarom verzocht de dienstregelingen op peil te houden en maatregelen te treffen om de kans op besmettingen tijdens het reizen te verkleinen. De kosten die de vervoersbedrijven hierdoor hebben gemaakt kunnen nu dankzij de goedkeuring van de steunmaatregel door de Commissie, grotendeels door de overheid gedekt worden. Het kabinet zal met de steunmaatregel meer dan 90% van de extra kosten vergoeden. Voor dit jaar heeft het kabinet hiervoor 1,5 miljard euro gereserveerd. Dit bedrag is goedgekeurd door de Commissie en bedrijven ontvangen vermoedelijk deze maand de eerste voorschotten. Voor de eerste helft van 2021 is 740 miljard euro gereserveerd ter ondersteuning van de ov-bedrijven.

Aanspraak

De steun is beschikbaar voor alle vervoerders die in opdracht van de rijksoverheid of decentrale overheid het openbaar vervoer in Nederland verzorgen. Dit zijn in totaal 14 bedrijven.

Periode van vergoeding

Met de Europese Commissie is afgesproken dat de staatssteunmelding de periode maart tot en met augustus 2020 betreft. Voor de periode vanaf september tot en met de eerste helft van 2021 zijn de concessieovereenkomsten van de vervoerders aangepast. In deze overeenkomsten wordt een exclusief exploitatierecht voor uitvoeren van vervoersdiensten toegekend aan de bedrijven. Door aanpassing van deze overeenkomsten kunnen de overheden onder voorwaarden vergoedingen verstrekken zonder dat een staatssteunmelding nodig is.

Door

Monika Beck en Laura Hollmann, Kenniscentrum Europa Decentraal

Bron

Beschikbaarheidsvergoeding OV goedgekeurd door Europese Commissie, Rijksoverheid.nl

Meer informatie

Staatssteun, Kenniscentrum Europa Decentraal
Besluit SA.58738 COVID-19, Europese Commissie
Commissie geeft groen licht voor Nederlandse regeling om ov-bedrijven 1,5 miljard EUR coronacompensatie te geven, Europese Commissie