Zoeken

ALTIJD OP DE HOOGTE?

Welke ontwikkelingen in de EU zijn van belang voor gemeenten, provincies en waterschappen? En wat betekent dat voor de dagelijkse praktijk?

Hof oordeelt over verplichtingen in Kaderrichtlijn water

14 september 2015Duurzaamheid, milieu en klimaat

Op 1 juli 2015 heeft het Europese Hof naar aanleiding van prejudiciële vragen van een bestuursrechter uit Duitsland een uitspraak gedaan over de toepassing van de Kaderrichtlijn water (KRW). Het Europese Hof spreekt zich in dit arrest uit over verplichtingen uit de KRW tot het verrichten van onderzoek en toetsing van vergunningen voor individuele projecten en activiteiten op het oppervlaktewater. Voor decentrale overheden is het van belang om te kijken of hun manier van onderzoek en toetsing wel overeenkomt met de verplichtingen die het Europese Hof stelt.

Kaderrichtlijn water

De Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) is een richtlijn uit 2000 met als doel om alle wateren in Europa te beschermen. Het gaat hier om oppervlaktewater, zoals sloten, beken, meren, en om grondwater. Het uitgangspunt is dat alle Europese wateren eind 2015 van een goede kwaliteit zijn. Het is ook de bedoeling dat heel Europa eind 2015 op een duurzame manier omgaat met water. De richtlijn verplicht vooral tot de bescherming van de wateren door het voorkomen en beperken van verontreiniging, het bevorderen van duurzaam gebruik van water en het beschermen van het milieu.

Uitspraak EU Hof

De feiten van de zaak waar het Hof zich over uitspreekt zijn als volgt: Een Duits federaal bestuursorgaan heeft in 2011 toestemming verleend voor drie projecten betreffende de ontwikkeling van de rivier de Wezer. Het ging onder andere om een specifiek project voor het uitdiepen van een bevaarde rivier. Tegen deze goedkeuring is door De Bund fur Umwelt und Naturschutz Deutschland geprocedeerd tot de hoogste federale bestuursrechter in Duitsland.

Echter, deze bestuursrechter heeft prejudiciële vragen aan het Hof gesteld: hij twijfelde of de KRW van toepassing is op de goedkeuringsprocedure voor individuele projecten of dat het met name om de beheerplanning in zijn totaliteit gaat? Uit de vraag blijkt dat hij ook wenst te vernemen wat in dit geval de doorslaggevende criteria zijn om te beoordelen of er sprake is van achteruitgang van de toestand van water.

KRW van toepassing op de goedkeuringsprocedure van individuele projecten

Wanneer een decentrale overheid een vergunning voor een specifiek project wil verlenen, zoals het lozen van vervuilende stoffen door een bedrijf, moet de vergunning getoetst worden  aan de waterkwaliteitseisen van de KRW. Decentrale overheden mogen de vergunning voor het project niet afgeven, wanneer het project de kwaliteit van het water naar beneden kan halen. Het Europese Hof heeft dit in de uitspraak van 1 juli 2015 bepaald.

Verboden vermindering van kwaliteitscriteria

Bij het uitvoeren van een project moet voorkomen worden dat de kwaliteit van het oppervlakte- en grondwater achteruit gaat. Het Europese Hof heeft geoordeeld dat er sprake is van een achteruitgang, wanneer tenminste één kwaliteitselement van het water een klasse achteruitgaat. Deze kwaliteitselementen zijn te vinden in bijlage V van de KRW. Het gevolg van een project kan echter ook zijn dat een project het bereiken van een goede oppervlaktewatertoestand in gevaar brengt, zonder dat de kwaliteit van het oppervlaktewater op dat moment achteruitgaat of in een lagere klasse moet worden ingedeeld. Ook daar dienen projecten op te worden beoordeeld.

Verplichtingen voor decentrale overheden

Voor decentrale overheden is het van belang om te kijken of hun manier van onderzoek en toetsing wel overeenkomt met de verplichtingen die het Europese Hof stelt. De Europese KRW is in Nederland geïmplementeerd in de Waterwet, het Waterbesluit en BKMW 2009. De uitspraak van het Hof maakt duidelijk dat decentrale overheden bij vergunningverlening ook individuele projecten dienen te toetsen aan de criteria voor de achteruitgang van oppervlaktewater.

Door:

Lisanne Vis-Boer en Rosanne Witteveen, Europa decentraal

Bron:

Arrest van het Europese Hof van Justitie

Meer informatie:

Waterbeheer, Europa decentraal
Kaderrichtlijn Water
, Europese Commissie
Helpdesk Water, Rijksoverheid
Waterkwaliteit, Rijksoverheid
Water dossier, VNG
Kaderrichtlijn Water, UvW
Blauwdruk Waterbehoud, VEWIN
STOWA, Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer

X