Zoeken

ALTIJD OP DE HOOGTE?

Welke ontwikkelingen in de EU zijn van belang voor gemeenten, provincies en waterschappen? En wat betekent dat voor de dagelijkse praktijk?

In 10 stappen op de hoogte: Stap 8: investeringen in landbouwbedrijven actief in de primaire productie van landbouwproducten

24 januari 2014Staatssteun

In het vorige bericht in deze reeks is het ontwerp van de Europese Commissie voor de nieuwe MKB Landbouwverordening in het algemeen besproken. In dit artikel ligt de focus op één van de belangrijkste steuncategorieën onder deze verordening: steun voor materiële of immateriële investeringen op landbouwbedrijven die met de primaire productie verband houden.

De nieuwe verordening treedt waarschijnlijk per 1 juli 2014 in werking. Tot die tijd dienen decentrale overheden gebruik te maken van de huidige MKB Landbouwverordening. Daarom zet Europa decentraal hieronder eerst het huidig juridisch kader uiteen. Daarna gaan we in op de veranderingen die de nieuwe verordening met zich meebrengt.

Huidig juridisch kader

Decentrale overheden kunnen onder de huidige MKB Landbouwverordening steun verlenen voor investeringen in landbouwbedrijven actief in de primaire productie van landbouwproducten. De mogelijkheden hiertoe zijn neergelegd in artikel 4 van de huidige MKB Landbouwverordening. Indien aan de voorwaarden uit deze verordening is voldaan, is de steun verenigbaar met de interne markt en hoeft deze niet te worden aangemeld bij de Commissie. Decentrale overheden kunnen in dat geval met een kennisgeving volstaan.

Doel investeringen huidig kader

Onder de huidige MKB Landbouwverordening moeten de investeringen, met name, gericht zijn op de volgende doelstellingen: verlaging van de productiekosten, verbetering en omschakeling van de productie, verhoging van de kwaliteit en instandhouding en verbetering van het natuurlijk milieu of verbetering van de hygiëneomstandigheden of de normen inzake dierenwelzijn.

In aanmerking komende uitgaven huidig kader

Op grond van artikel 4 van de huidige MKB Landbouwverordening mag slechts steun worden verleend voor een beperkt soort uitgaven. Ten eerste mag de steun worden gebruikt voor de bouw, verwerving of verbetering van onroerende goederen. Ten tweede mag de steun worden gebruikt voor de koop van machines en materieel. Ten derde mag de steun worden gebruikt voor algemene kosten die verband houden met één van de hierboven genoemde categorieën. Te denken valt bijvoorbeeld aan kosten voor architecten, ingenieurs of adviseurs.

Steunintensiteiten huidig kader

De onder de huidige verordening toegestane steunintensiteiten verschillen al naar gelang het gebied waarin en het doel waarvoor de steun wordt verleend. Voor Nederland geldt dat steunintensiteit niet meer dan 40 % van de in aanmerking komende kosten mag bedragen.

Verhoging steunintensiteit

Echter, voor investeringen in verband met de bescherming en de verbetering van het milieu, de verbetering van de hygiëne op veehouderijbedrijven of de verbetering van het welzijn van landbouwhuisdieren kan steun worden verleend tot 60 % van de in aanmerking komende kosten. Hiervoor gelden wel enkele aanvullende voorwaarden. Deze worden uiteengezet in artikel 4 lid 2 sub (e) van de MKB Landbouwverordening.

Steunplafond

Voor Nederland geldt dat het steunplafond voor investeringen in landbouwbedrijven actief in de primaire productie van landbouwproducten 400.000 euro over een periode van drie jaar bedraagt.

Geen steun aan ondernemingen in moeilijkheden en algemene toepasbaarheid

De steun mag echter niet worden verleend aan landbouwbedrijven die kwalificeren als een ‘onderneming in moeilijkheden’ in de zin van de richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun. Daarnaast moet de steun ter beschikking staan van alle landbouwsectoren. Steun mag dus niet worden beperkt tot specifieke landbouwproducten.

Brengt de herziening van de MKB Landbouwverordening veranderingen met zich mee?

Ook als de nieuwe MKB Landbouwverordening in werking treedt (naar verwachting medio 2014) zullen decentrale overheden waarschijnlijk vrijgestelde steun kunnen verlenen voor investeringen in landbouwbedrijven actief in de primaire productie van landbouwproducten. De Commissie heeft de nieuwe regels hieromtrent neergelegd in artikel 15 van de ontwerp MKB Landbouwverordening.

Doel investeringen

Eén van de meest in het oog springende wijzigingen die de Commissie wil doorvoeren, is de uitbreiding van de doelstellingen waarvoor decentrale overheden steun kunnen verlenen. Op basis van lid 5 van artikel 15 van het voorstel voor de nieuwe MKB Landbouwverordening wordt het mogelijk steun te verlenen voor de volgende investeringen:

– de verbetering van de algehele prestatie en duurzaamheid van het landbouwbedrijf;
– de verbetering van het natuurlijk milieu, de hygiëneomstandigheden of de normen inzake dierenwelzijn;
– de aanleg en verbetering van infrastructuur;
– de verwezenlijking van agromilieu- en klimaatdoelstellingen;
– het herstel van het productiepotentieel dat schade heeft opgelopen door bijvoorbeeld een natuurramp.

In aanmerking komende kosten

Niet alleen zal mogelijk voor meer doelstellingen steun kunnen worden verleend, de door de Commissie gepresenteerde ontwerpverordening breidt ook de kosten, die voor steun in aanmerking komen, uit. Deze zijn opgesomd in artikel 15 lid 7 van de ontwerp MKB Landbouwverordening

Steunintensiteiten

Net als onder de huidige MKB Landbouwverordening, zullen de maximaal toegestane steunintensiteiten onder de nieuwe verordening per gebied verschillen. Op basis van artikel 15 lid 15 sub (d) van de ontwerp MKB Landbouwverordening geldt voor Nederland dat de steunintensiteit ten hoogste 40 % van de in aanmerking komende kosten mag bedragen.

Verhoging steunintensiteit

Evenals onder de huidige MKB Landbouwverordening, kan de maximum toegestane steunintensiteit onder de nieuwe MKB Landbouwverordening in sommige gevallen tot 60 % worden verhoogd. De Commissie wil echter het aantal categorieën waarvoor de steunintensiteit tot 60 % van de in aanmerking komende kosten kan worden verhoogd, uitbreiden. De categorieën die hiervoor in aanmerking komen worden in artikel 15 lid 16 opgesomd. Zo wordt het bijvoorbeeld mogelijk om jonge landbouwers steun te verlenen tot 60 % van de in aanmerking komende kosten.

Steunintensiteit milieubescherming, hygiëne en dierenwelzijn

Ook voor investeringen om de milieubescherming, de hygiëne of het dierenwelzijn te verbeteren kan de steunintensiteit tot 60 % worden verhoogd. In dat geval moet het wel gaan om extra kosten die worden gemaakt om een hoger niveau dan de geldende EU-normen te halen en die tevens niet leiden tot een verhoging van de productiecapaciteit.

Steunplafond

Uit artikel 4 sub (a) van het voorstel voor de nieuwe MKB Landbouwverordening blijkt dat het steunplafond van 400.000 euro over een periode van drie jaar, is gehandhaafd. Steun die dit bedrag overschrijdt, moet, net als nu het geval is, alsnog bij de Commissie worden aangemeld.

Geen steun aan ondernemingen in moeilijkheden en algemene toepasbaarheid

De Commissie heeft in het voorstel voor de nieuwe MKB Landbouwverordening tevens in artikel 1 lid 6 de bepaling gehandhaafd dat geen steun aan ondernemingen in moeilijkheden mag worden verleend. Ook de bepaling dat steun niet mag worden beperkt tot specifieke landbouwproducten, maar ter beschikking moet staan van alle landbouwsectoren, is weer in de MKB Landbouwverordening opgenomen. Dit is terug te vinden in artikel 15 lid 10 van de ontwerpverordening.

Conclusie

De nieuwe MKB Landbouwverordening brengt ten aanzien van steun voor investeringen in landbouwbedrijven die actief zijn in de primaire productie van landbouwproducten enkele veranderingen met zich mee voor decentrale overheden. Zo wil de Commissie het aantal doelstellingen waarvoor decentrale overheden steun kunnen verlenen, uitbereiden. Ook de kosten die in aanmerking komen voor steun wil de Commissie met de nieuwe verordening uitbreiden. Wat wel hetzelfde blijft, is het steunplafond. Dit blijft 400.000 euro over een periode van drie jaar.

Door:

Lukas Ament, Europa decentraal

Meer informatie:

Europa decentraal organiseert op donderdag 20 maart een gratis informatiebijeenkomst over de herzieningen die de Europese Commissie op staatssteungebied wil doorvoeren.
Staatssteun, Europa decentraal
Landbouw, Staatssteun, Europa decentraal
Ontwerp MKB Landbouwverordening, Europese Commissie

X