Lunchlezing VNG & Europa decentraal: route naar Brussel via het Binnenhof

Op 25 september gaf Mendeltje van Keulen, lector aan de Haagse Hogeschool, docent aan de Universiteit Leiden en tevens voormalig griffier van de commissie Europese zaken van de Tweede Kamer, een lezing over het Europese wetgevingsproces en de Nederlandse rol daarin. Hierin heeft ze de gehele Europese beleidscyclus van de voorbereiding, onderhandelingen en bekrachtiging toegelicht, samen met de rol van de Tweede Kamer in dit proces.

Zo legde Van Keulen uit dat alle EU-voorstellen in de Tweede Kamer worden geagendeerd en de Nederlandse inzet in de onderhandelingen door Kamerleden altijd met de minister wordt behandeld. Al die brieven, verslagen en debatten zijn toegankelijk voor het publiek. De meeste EU-dossiers komen dus aan de orde in de parlementaire discussie, ook al worden ze vaak niet besproken in de media. Een voorbeeld van een nieuw EU-voorstel waarover meermaals een schriftelijke uitwisseling van standpunten heeft plaatsgevonden is het voorstel voor de Single Digital Gateway (SDG).

Juist als het gaat om implementatie en uitvoering – vaak belangrijk voor decentrale overheden – kan in de onderhandelingen door Nederland daadwerkelijk invloed worden uitgeoefend. Mede naar aanleiding van de kritische regeringsinzet (fiche) is voor de SDG, die een nieuw webportaal voor burgers en bedrijven in het leven roept, besloten dat decentrale overheden vier tot vijf jaar na inwerkingtreding informatie over rechten en plichten van de interne markt op hun website moeten vertalen en bepaalde administratieve procedures online moeten gaan aanbieden. Van Keulen legde uit dat men hier de Nederlandse invloed in terug ziet, want het oorspronkelijke idee van de Europese Commissie was om die maatregelen na twee jaar te verplichten.

Ook kan de Tweede Kamer rechtstreeks invloed uitoefenen op het EU-wetgevingsproces. Indien een meerderheid van Kamerleden meent dat nieuwe voorstellen voor EU-wetgeving ook op lager niveau hadden kunnen worden geregeld (wat onder de subsidiariteitstoets valt) of als er andere bezwaren leven, kan er een brief worden geschreven naar de Europese Commissie om protest aan te tekenen. Als ook in andere hoofdsteden bezwaren bestaan over het niveau van aanpak, kan door de nationale parlementen een coalitie worden gebouwd.

Naast deze directe manier stipte Van Keulen nog aan dat de Tweede Kamer te allen tijde meer informatie kan vragen. Bijvoorbeeld door de Europese instellingen, de regering of experts uit te nodigen voor een briefing. De Kamer doet dat vaak op aandringen van bezorgde burgers, bedrijven of koepels. Het is dus kansrijk om ook de Haagse kanalen te benutten, als er bij decentrale overheden zorgen zijn over Europees beleid.

Kortom: Van Keulen wil laten zien dat Brussel geen ver-van-het-bed-show is en wees de aanwezigen van de lunchlezing op een route naar Brussel via het Binnenhof. Meer informatie over hoe het EU-wetgevingsprocedure precies werkt, leest u in deze praktijkvraag van Europa decentraal.

Bron:

VNG Lunchlezing: Brussel via het Binnenhof

Door:

Esmée Meyer, Vereniging van Nederlandse Gemeenten, en Maxim Vennegoor en Esther van der Werf, Europa decentraal

Meer informatie:                                                                       

Hoe steekt de procedure voor de totstandkoming van Europese wetgeving in elkaar, Europa decentraal
Besluitvormingsprocedures in de Europese Unie, Europa nu
Controle Tweede Kamer op Europees gebied, Parlement.com