Nederlands standpunt EU-pakket circulaire economie bekendgemaakt

Afgelopen week werd het Nederlandse standpunt met betrekking tot circulaire economie bekend gemaakt door middel van het publiceren van een BNC-fiche. Naast de ontwikkelingen op het gebied van circulaire economie, is dit onderwerp ook één van de prioriteiten van staatssecretaris Dijksma tijdens het Nederlandse EU-voorzitterschap.

Circulaire economie

Het onderwerp circulaire economie staat al een langere tijd op de Europese Agenda. Echter, pas in december 2015 kwam de Europese Commissie met een concreet voorstel om een circulaire economie te realiseren. De circulaire economie probeert een product te hergebruiken of te recyclen. De Commissie stelt bijvoorbeeld verschillende voorstellen van productie en consumptie tot afvalstoffenbeheer voor in het actieplan ‘Sluiten van de kringloop – een EU actieplan voor een Circulaire Economie’. Naast concrete acties die de Commissie in haar resterende termijn zal initiëren,  bevat het actieplan ook voorstellen om bestaande EU-richtlijnen aan te passen. Dit betreft de Kaderrichtlijn afvalstoffen van 2008, de Verpakkingsrichtlijn, de EU-richtlijn storten en de EU-richtlijnen voor AEEA, autowrakken en batterijen.

Circular Economy Package

Het totaal van acties en voorstellen is op 2 december 2015 gepubliceerd en vormt samen het Circular Economy Package. De Europese Commissie wil met haar voorstellen de transitie naar een circulaire economie realiseren door enerzijds producten, materialen en natuurlijke hulpbronnen zo lang mogelijk binnen de economie te behouden en anderzijds afval te minimaliseren.

Betere regelgeving

Het ontwikkelen van betere regelgeving is ook opgenomen in het actieplan voor een circulaire economie. Dit werd opgesteld door een projectteam onder leiding van eerste vicevoorzitter van de Commissie Frans Timmermans en vicevoorzitter Katainen. Betere regelgeving kan op die manier bijdragen aan groei en innovatie, zaken die een belangrijke rol spelen bij het ontwikkelen van een circulaire economie.

Reactie Nederland

Staatssecretaris Dijksma van Infrastructuur en Milieu reageerde afgelopen week op het verzoek van de vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu. Het Nederlandse standpunt is verwoord in een zogenaamd BNC fiche. De Nederlandse reactie op het Europese circulaire-economiepakket is over het algemeen positief. De doelstellingen van het actieplan sluiten goed aan bij de gestelde beleidsdoelen in Nederland. Bovendien heeft Nederland belang bij een Europese aanpak op het gebied van de circulaire economie door de grensoverschrijdende impact van grondstoffenstromen.

Het Nederlandse kabinet geeft aan nog een aantal zaken in ‘the Circular Economy Package’ van de Commissie te missen. Er is bijvoorbeeld te weinig aandacht voor het benutten van natuurlijk kapitaal in het ontwerpen van nieuwe producten, de relatie met andere EU-regelgeving kan duidelijker worden aangegeven, en er is geen zichtbare verbinding met de EU2020-strategie in het kader van grondstoffenefficiëntie. Naast deze punten heeft Nederland nog enkele andere suggesties gedaan voor de totstandkoming van het circulaire-economiepakket.

En nu?

Op 18 februari zullen de BNC-fiches over het circulaire economiepakket behandeld worden in de commissievergadering over de Milieuraad. Bovendien staan er voor de komende tijd al verschillende vergaderingen gepland in zowel de Eerste als de Tweede Kamer.

Relevantie decentrale overheden

Afvalbeheer valt vaak onder verantwoordelijkheid van gemeenten. Een wijziging van de EU-richtlijnen met betrekking tot afvalstoffenverwerking heeft daarmee een direct impact op de werkwijze van gemeenten. Ook provincies en waterschappen komen in aanraking met Europese regelgeving op dit gebied, bijvoorbeeld wanneer milieuaspecten hieraan verbonden zijn. Nederland vindt dat lidstaten en decentrale overheden aangaande de circulaire economie de ruimte moeten krijgen om zo veel mogelijk zelf te kunnen beslissen over de middelen die zij inzetten om de doelstellingen te behalen.

Door:

Petra Werkman en Femke Salverda, Europa decentraal

Bronnen:

Circulaire-economiepakket sluit aan op Nederlandse ambities, nieuwsbericht AfvalOnline

Meer informatie:

Nieuw Europees actieplan voor circulaire economie, nieuwsbericht Europa decentraal
MiliEUverkenner, Europa decentraal
Duurzaamheid, milieu en klimaat, Europa decentraal
Ambitieuze, maar reële recyclingdoelen nodig in Europa, nieuwsbericht AfvalOnline
Maak de cirkel rond – een EU-actieplan voor de circulaire economie, mededeling Europese Commissie
Circulaire plannen moeten eerst langs de Kamer, nieuwsbericht AfvalOnline
Dijksma licht Nederlandse ambitie circulaire-economiepakket toe, nieuwsbericht AfvalOnline
EU-actieplan voor de circulaire economie, mededeling Europese Commissie
Informatieoverzicht Circular Economy Strategy: Closing the loop – An EU Action Plan for the Circular Economy, Europese Commissie