Nederlandse lucht- en waterkwaliteit niet in lijn met EU-milieuregels

13 februari 2017Duurzaamheid, milieu en klimaat, Vervoer

Op maandag 6 februari 2017 presenteerde de Europese Commissie een eerste evaluatierapport over de uitvoering van Europees milieubeleid. De belangrijkste uitdaging voor Nederland is het verbeteren van de water- en luchtkwaliteit. Complimenten zijn er voor de Nederlandse ‘green deals’, deze worden beschouwd als een goed praktijkvoorbeeld binnen de EU.

Eurocommissaris Vella

“Milieuregels kunnen alleen doeltreffend zijn als deze ook op nationaal niveau worden uitgevoerd. Deze evaluatie maakt hier onderdeel van uit, de EU moet ervoor zorgen dat de milieuvoorschriften op de juiste manier worden toegepast in lidstaten. Een betere toepassing van de milieuvoorschriften komen zowel de burger, de overheid als de economie ten goede,” aldus de verantwoordelijke Eurocommissaris Karmenu Vella.

Situatie in Nederland

In het rapport wordt Nederland omschreven als een voorloper in milieubeleid. Nederland is goed in het organiseren van effectief milieubeheer in samenwerking met regionale en lokale overheden en met bedrijven en het maatschappelijk middenveld. In andere landen spelen, volgens de Europese Commissie, problemen omtrent inefficiënte samenwerking tussen de verschillende lagen van overheden. Nederland moet echter extra inspanningen leveren om te zorgen voor bescherming van de habitats, onder andere door zich te richten op het verminderen van druk vanuit de landbouw.

Uitdagingen

De belangrijkste uitdagingen waarmee Nederland wordt geconfronteerd bij de uitvoering van Europees milieubeleid zijn:

  • het verbeteren van waterkwaliteit, vooral wat betreft concentratie van nutriënten in oppervlaktewater;
  • het verbeteren van luchtkwaliteit, vooral de concentratie van stikstofdioxide en ozon moet afnemen;
  • het optimaliseren van bijdrage Natura2000 en de nationale natuurwerken op tot een goede staat van instandhouding te komen en om habitatversnippering, biodiversiteitsverlies en verzuring tegen te gaan.

Waterkwaliteit

Volgens het rapport bevat ongeveer de helft van de rivieren, afwateringskanalen en meren een te hoog gehalte aan stikstof en fosfaat als gevolg van overbemesting in landbouwgebieden. Nederland scoort zeer goed als het gaat om het nakomen van EU-regels voor drinkwaterkwaliteit en de behandeling van stedelijk afvalwater. Daarentegen moet Nederland meer inspanningen leveren om aan de doelstellingen van de Europese kaderrichtlijn water te voldoen, met name door het aanpakken van verontreiniging door bijvoorbeeld agrarische bronnen.

Luchtkwaliteit

De luchtkwaliteit in Nederland geeft reden tot ongerustheid, volgens de Europese Commissie. De drie grootste steden, Rotterdam, Amsterdam en Den Haag, behoren tot de twaalf slechtst presterende stedelijke gebieden in de EU. Files tijdens de spits in Nederland zijn een belangrijke veroorzaker van het luchtkwaliteit-probleem. Nederland moet hard werken om te voldoen aan de EU-normen voor luchtkwaliteit, met name voor stikstofdioxide.

Sterke punten

Er is tevens oog voor de sterke punten van het Nederlands milieubeleid. Er zijn complimenten voor het innovatief bestuur op verschillende niveaus en de Nederlandse benadering van duurzaam inkopen wordt omschreven als een van de meest ambitieuze en succesvolle in de EU. Ook de green deals, die door de overheid en andere partijen zijn aangegaan om belemmeringen voor groene groei weg te nemen, zijn zeer succesvol en een praktijkvoorbeeld binnen de EU.

Milieu implementatie evaluatie

Het beoordelingsrapport is een nieuw instrument, de Commissie wil de tekortkomingen in de uitvoering samen met de lidstaten aanpakken en oplossen voordat deze problemen dringend worden. Het evaluatierapport omvat 28 landenrapporten, hierin wordt voor elke lidstaat aangegeven wat de sterke punten en uitdagingen zijn. Daarnaast publiceerde de Commissie een mededeling waarin de politieke conclusies staan en algemene tendensen worden onderzocht op het gebied van luchtkwaliteit, afvalbeheer, circulaire economie, waterkwaliteit en de bescherming van natuur en biodiversiteit. De Commissie komt tevens met een aantal aanbevelingen.

Door:

Ilse Buijs, Huis van de Nederlandse Provincies en Tessa de Vries, Europa decentraal

Bronnen:

Nieuwsbericht ‘Brussel: luchtkwaliteit Nederland zorgelijk’, Europa Nu
Persbericht, Europese Commissie
EU-evaluatie van de tenuitvoerlegging van het milieubeleid Landenrapport, Europese Commissie

Meer informatie:

Landenrapporten, Europese Commissie
Europese Commissie: waterkwaliteit in Nederland moet beter, UvW
Factsheet Evaluatie, Europese Commissie
MiliEUverkenner, Europa decentraal
Milieu en klimaat, Europa decentraal

X