Het Digitale Omnibuspakket is een omvangrijk voorstel dat diverse digitaliseringswetten wijzigt. In deze editie kijken we naar wijzigingen in de privacy- en datawetgeving.
Lees meer
De Europese Commissie heeft wetswijzigingen gepresenteerd waardoor het gebruik van gewasbestrijdingsmiddelen wordt versoepeld. Indien doorgevoerd zullen deze wetswijzigingen van invloed zijn op de manier waarop decentrale overheden uitvoering geven aan hun verplichtingen onder Europees recht om gezondheids- en milieurisico’s te beperken.
Het European Urban Initiative (EUI) heeft een nieuw rapport gepubliceerd over actieve mobiliteit in steden. Het bundelt lessen uit Europese projecten en biedt praktische aanbevelingen. Groningen geldt als voorbeeld, met een slimme aanpak die lopen, fietsen en openbaar vervoer structureel voorrang geeft.
Het Green City Accord rapport toont de voortgang van 54 Europese steden in de periode van 2020-2025 op het gebied van duurzaamheid. Het brengt Europese steden samen die zich willen inzetten op vijf beleidsterreinen: luchtkwaliteit, waterbeheer, natuur en biodiversiteit, afval en circulaire economie en geluidshinder.
Het Europees Parlement heeft ingestemd met een ontwerp voor de Terugkeerverordening. De verordening vervangt de Terugkeerrichtlijn uit 2008 en werkt straks rechtstreeks door in Nederlandse wetgeving. Voor decentrale overheden heeft dit gevolgen voor de opvang van asielzoekers en de lokale uitvoering.
De Commissie heeft nieuwe richtsnoeren gepubliceerd voor de uitvoering van de Vogelrichtlijn. De Vogelrichtlijn beschermt vogels die in Europa in het wild leven en hun meest belangrijke leefgebieden. De richtsnoeren helpen decentrale overheden bij het aanscherpen van hun natuurbeleid.
De Europese Commissie presenteert een geïntegreerde natuurbrandstrategie met focus op preventie, paraatheid, respons en herstel. Decentrale overheden krijgen een rol in het versterken van landschapsbeheer, lokale paraatheid en herstelcapaciteiten, met nadruk op samenwerking en kennisdeling bij toenemende risico’s.
De Europese Commissie heeft nieuwe richtsnoeren gepubliceerd om Natura 2000-gebieden aan te passen aan de toenemende druk van klimaatverandering. Deze kunnen door provincies en andere betrokken partijen gebruikt worden als hulpmiddel bij het beheer en het aanwijzen van Natura 2000-gebieden. De richtsnoeren zijn niet juridisch bindend voor lidstaten.
De Europese Unie biedt via Horizon Europe en het European Urban Initiative nieuwe subsidies voor decentrale overheden. Deze ondersteunen projecten rond klimaatadaptatie, bodemgezondheid en duurzame stedelijke ontwikkeling.
Op 8 januari 2026 is een nieuw DAEB-vrijstellingsbesluit van de Europese Commissie in werking getreden, waarmee rechtmatige steunverlening voor betaalbare huisvesting voor middeninkomens mogelijk wordt gemaakt. Gastauteurs Georges Dictus en Maartje de Wit (Pels Rijcken) bespreken de betekenis van deze ontwikkeling voor de Nederlandse woningmarkt.
De Europese Commissie heeft op 16 maart 2026 de groepsvrijstellingsverordening voor vervoer en richtsnoeren voor vervoer over land en multimodaal vervoer gepubliceerd. De twee instrumenten vullen elkaar aan en bieden een samenhangend staatssteunkader voor vervoer over land en multimodaal vervoer om duurzamere vervoerswijzen over land te stimuleren.
De Europese Commissie lanceert zowel een openbare raadpleging als een verzoek om input ter voorbereiding op een mogelijke richtlijn voor een energie-efficiënte koers na 2030. Reageren op het verzoek kan tot en met 16 april 2026. Deelnemen aan de openbare raadpleging is mogelijk tot en met 12 juni 2026.
De Europese Klimaatwet is op 11 maart 2026 herzien. De herziening introduceert een tussentijdse klimaatdoelstelling voor 2040 en stelt de inwerkingtreding van de emissiehandel voor gebouwensector, de wegvervoerssector en aanvullende sectoren (ETS2) uit van 2027 naar 2028.