Verzekeringen

Wanneer opdrachten voor de inkoop van verzekeringen door decentrale overheden boven de Europese drempelwaarden uitkomen, moeten deze meestal Europees aanbesteed worden. De verzekeringsmarkt en verzekeringsproducten hebben specifieke kenmerken, waardoor er ook specifieke aanbestedingsvragen spelen.

Soorten verzekeringen

Soorten verzekeringen die decentrale overheden regelmatig inkopen, zijn:

  • brandverzekeringen;
  • glas- en inboedelverzekeringen (voor decentraal onroerend goed);
  • pensioen- en ziektekostenverzekeringen voor eigen personeel of bijvoorbeeld bijstandsgerechtigden;
  • minima- en aansprakelijkheidsverzekeringen.

Financiële diensten

Soms is er bij de inkoop van verzekeringen een relatie met de uitzonderingsgrond betreffende financiële diensten, die niet aanbesteed hoeven te worden (art. 10 sub e en f richtlijn 2014/24). Het kan bij verzekeringen zowel gaan om de aanschaf van een verzekeringsproduct (de verzekeringspolis) als om verzekeringsdiensten (co-assurantie, beheerdiensten, bemiddelingsdiensten en adviesdiensten, makelaarsdiensten).

Aanbesteden van verzekeringen

Vragen die aan bod komen wanneer decentrale overheden verzekeringen inkopen, gaan over:

  • de aard van de opdracht (overheidsopdracht voor levering of dienst, opdracht tussen een aanbestedende dienst en een ondernemer, schriftelijke overeenkomst onder bezwarende titel);
  • de raming van de waarde van de opdracht;
  • de eventuele toepassing van een in de aanbestedingsrichtlijn uitgezonderde opdracht, bijvoorbeeld financiële diensten of wegens unieke aanbieders of producten (art. 10 en 32 richtlijn 2014/24);
  • de mogelijkheid van verlenging en wijziging van eerder vergeven opdrachten;
  • de toepassing van geschiktheids-, uitsluitings- en gunningscriteria en methodieken;
  • het gebruik van raamovereenkomsten of elektronische inkooptechnieken;
  • de rol van verzekeringsmakelaars in het proces van aanbesteding.

Steeds vaker gaat het dan ook om raakvlakken met mededingingsrechtelijke vraagstukken.

Brandverzekeringen: welke aanbestedingsprocedure?

In Nederland werden openbare brandverzekeringscontracten tot 2011 gegund via de onderhandelingsprocedure na bekendmaking. Een dergelijke procedure staat in principe open voor alle belangstellenden. Toch zorgt volgens de Europese Commissie het feit dat er wordt onderhandeld tussen de overheid en individuele kandidaten voor aanzienlijk meer risico’s wat betreft de gelijke behandeling van kandidaten, dan een openbare of niet openbare aanbestedingsprocedure.

Ingebrekestellingsprocedure

De Commissie is daarom in 2010 een ingebrekestellingsprocedure gestart tegen Nederland. Deze procedure is uiteindelijk beëindigd, omdat Nederlandse autoriteiten publiekelijk hebben verklaard dat zij deze algemene administratieve praktijk in strijd met de Europese aanbestedingsregels achten. In dat kader is eind 2012 ook een Handreiking voor de aanbesteding van brandverzekeringscontracten verschenen vanuit het Rijk (Commissie Bedrijfsjuridisch Advies (CBA)).

Co-assurantie bij verzekeringen

Bij de aanbesteding van verzekeringen kunnen decentrale overheden te maken krijgen met co-assurantie. Dit is een vorm van verzekeren waarbij meerdere verzekeraars een deel van het risico dekken.

Onderzoek naar markt van co-assurantie

In 2011 heeft Tilburg Law & Economics Center (TILEC) in opdracht van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) een onderzoek uitgevoerd over de markt van co-assurantie. De NMa (inmiddels ACM) beveelt decentrale overheden aan om aanbestedingen te laten begeleiden door een makelaar (dienstverleningsopdracht) en daar als aanbestedende dienst zelf een vergoeding voor te betalen. Wanneer de verzekeraars deze vergoeding namelijk aan zichzelf zouden doen, kan dit de indruk wekken dat een makelaar niet in het belang van de cliënt handelt.

Openbare aanbesteding

Aan de hand van het onderzoek van TILEC heeft de NMa een notitie geschreven. Hierin worden afnemers van co-assurantieverzekeringen aanbevolen om deze via openbare procedures aan te besteden. Zo zullen er zoveel mogelijk verzekeraars zich inschrijven op een aanbesteding.

MEER WETEN OVER DIT ONDERWERP?

Werkt u voor een decentrale overheid of het Rijk en hebt u een vraag over dit onderwerp? Neem dan contact op met de helpdesk van Europa decentraal:

STEL UW VRAAG


Jurisprudentie Verzekeringen

Europese Commissie tegen Bondsrepubliek Duitsland

HvJ-EU, 15 juli 2010. Zaak C-271/08. Volgens een Duitse regeling kan een werknemer van een gemeente ervoor kiezen om een deel van zijn loon in te zetten om premie te betalen voor een verhoging van zijn pensioen, als dat volgens zijn cao kan. De gemeente gaat dan voor hem een overeenkomst aan met een pensioensverzekeraar. Volgens de Europese Commissie is deze regeling in strijd met art. 101 VWEU en met aanbestedingsrichtlijn 2004/18/EG.

Lees meer

Praktijkvragen Verzekeringen

Moet collectieve zorgverzekering worden aanbesteed?

Onze gemeente wil voorzien in een collectieve zorgverzekering voor de specifieke doelgroep van minima. Het idee is dat minima dan via de gemeente gebruik maken van een collectieve zorgverzekering tegen gunstige voorwaarden. Moet de gemeente bij het maken van dergelijke afspraken met een zorgverzekeraar rekening houden met de Europese aanbestedingsregels?

Bekijk het antwoord

Publicaties Verzekeringen

Verzekeringen

‘Aanbesteding van verzekeringen’ Mr. H.J. van der Horst, Het Verzekerings-Archief, 2-2011
‘Brandverzekeringscontracten en aanbesteden’ J. de Meij, Tender Nieuwsbrief 2011, nr. 5, pag 1,2 en 8
Via de site van PIANOo, CBA/Rijk- Handreiking aanbesteden brandverzekering met en zonder co-assurantie, december 2012
Onderzoeksrapport TILEC, studie naar markt voor co-assurantie
Notitie NMa, waarin de resultaten van het TILEC rapport worden besproken en aanbevelingen door de NMa worden gedaan

X