Horizon Europe

Horizon Europe is het kaderprogramma van de EU voor onderzoek en innovatie. Het beoogt de wetenschappelijke en technologische basis van de EU en de Europese Onderzoeksruimte (EOR) te versterken, het innovatie- en concurrentievermogen en de werkgelegenheid stimuleren. Daarnaast moet het bijdragen aan het verwezenlijken van prioriteiten van de burgers en de instandhouding van het sociaaleconomische model en Europese waarden. Horizon Europe heeft een budget van 95,5 miljard euro voor de periode 2021-2027. 1 miljoen ervan is gereserveerd voor Nederland.

De algemene doelstellingen zijn: 

  • Het ondersteunen van het creëren en verbreiden van hoogwaardige nieuwe kennis, vaardigheden, technologieën en oplossingen voor wereldwijde uitdagingen; 
  • Het vergroten van het effect van onderzoek en innovatie op de ontwikkeling, ondersteuning en uitvoering van het beleid van de Unie, en het ondersteunen van de toepassing van innovatieve oplossingen in de industrie en de maatschappij voor wereldwijde uitdagingen; 
  • Het bevorderen van alle vormen van innovatie, met inbegrip van baanbrekende innovatie, en de marktintroductie van innovatieve oplossingen versterken; 
  • Het optimaliseren van de verwezenlijking van het programma om het effect ervan binnen een versterkte Europese Onderzoeksruimte zo groot mogelijk te maken.

Elke organisatie die actief is op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en innovatie in internationaal verband kan Horizon-financiering aanvragen. Dit hoeven dus niet enkel onderzoeksinstellingen te zijn. Ook individuele onderzoekers kunnen gebruik maken van Horizon. De juridische basis van het programma is te vinden in Verordening (EU) 2021/695 inzake de oprichting van Horizon Europe en Raadsbesluit (EU) 2021/764 inzake de implementatie van Horizon Europe

Programmaperiode 2021-2027

Horizon Europe bestaat uit drie pijlers: 

Pijler 1: Excellente wetenschap 

Deze pijler beoogt de ontwikkeling van hoogwaardige vaardigheden en kennis om het wetenschappelijk leiderschap van de Europese Unie te versterken, waarbij alle Europese regio’s en burgers worden betrokken. Hierbij valt te denken aan het subsidiëren van grensverleggende onderzoeksprojecten door de Europese Onderzoeksraad (ERC). De projecten worden door  de onderzoekers zelf gedefinieerd. Ook vallen onder deze pijler de financiering van uitwisselingen van onderzoekers via de Marie Skłodowska-Curie Acties (MSCA) en investeringen in infrastructuren die onderzoek faciliteren (Onderzoeksinfrastructuren). 

Pijler 2: Wereldwijde uitdagingen en Europees Industrieel Concurrentievermogen 

Deze pijler moet onderzoek stimuleren dat betrekking heeft op maatschappelijke uitdagingen. Daarnaast moet het technologische en industriële potentie versterken op de thema’s: 

  • Gezondheid 
  • Cultuur, creativiteit en inclusieve samenleving 
  • Civiele veiligheid voor de samenleving 
  • Digitaal, industrie en ruimte 
  • Klimaat, energie en mobiliteit 
  • Voedsel, bio-economie, natuurlijke hulpbronnen, landbouw en milieu 
Pijler 3: Innovatief Europa 

Deze pijler heeft als doel Europa een voortrekkersrol te geven in marktgedreven innovatie. Daarnaast draagt deze pijler bij aan de ontwikkeling van het innovatielandschap binnen de Europese Unie doormiddel van het versterken van de samenwerking tussen bedrijfsleven, onderzoeksinstellingen en het hoger onderwijs.  

Nieuwe elementen:  

Horizon Europe omvat een aantal nieuwe onderdelen ten opzichte van het programma tot 2020, waaronder de missies (het oplossen van een maatschappelijk probleem), het open wetenschapsbeleid (digitaal toegankelijk maken van wetenschappelijke publicaties) en een nieuwe benadering van de partnerschappen. Dit zijn initiatieven waarbij de EU en particuliere en/of publieke partners zich ertoe verbinden gezamenlijk de ontwikkeling en uitvoering van een programma van onderzoeks- en innovatieactiviteiten te ondersteunen.