Aan welke criteria moet voldaan worden om gebruik te kunnen maken van EFSI?

februari 2017

Mijn provincie is de mogelijkheden tot het gebruik maken van financiële middelen van de Europese Unie aan het onderzoeken. Bijvoorbeeld uit het Europees Fonds voor Strategische Investeringen (EFSI). Wat houdt EFSI in en kan mijn provincie hier ook voor in aanmerking komen?

Antwoord in het kort:

Ja, uw provincie kan ook voor middelen uit EFSI in aanmerking komen. Het doel van EFSI is dat er door middel van gerichte investeringen structurele economische groei binnen de EU wordt bevorderd. Wanneer procedures worden uitgeschreven om in aanmerking te komen voor  een lening in het kader van EFSI, kunnen provincies, maar ook andere decentrale overheden, zich hiervoor inschrijven. Hierbij dienen decentrale overheden onder andere rekening te houden met zowel de algemene criteria van de Europese Investeringsbank (EIB) en met specifieke EFSI-criteria.

EFSI

Het European Fund for Strategic Investments (EFSI) moet door middel van gerichte investeringen de structurele economische groei in de EU bevorderen. Het EFSI-fonds is in 2014 opgericht via het Investeringsplan van de Europese Commissie. Dit investeringsplan moet investeren binnen de EU makkelijker maken, investeringsprojecten meer zichtbaarheid geven en technische ondersteuning bieden hierbij. Ook tracht het EFSI-fonds slimmer gebruik mogelijk te maken van nieuwe en bestaande financieringsbronnen.

Decentrale overheden

Het fonds is bedoeld voor investeringen op het gebied van infrastructuur, energie, innovatie, duurzaamheid en het midden- en kleinbedrijf (MKB). Hierbij valt bijvoorbeeld  te denken aan het nemen van energiebesparende maatregelen voor woningen. Lokale en regionale overheden kunnen gebruik maken van de mogelijkheden van EFSI. Belangrijk om te weten is wel dat financiering in kader van het EFSI-fonds wordt versterkt in de vorm van leningen en niet als een subsidie.

EIB

In EFSI is een centrale rol weggelegd voor de EIB. Zij beoordelen namelijk de concrete investeringsaanvragen. De Europese Commissie en de EIB staan samen garant voor € 21 miljard . Hiermee mag de EIB € 63 miljard  aan leningen uitschrijven. De overige kapitaal moet vanuit private investeringen komen.

Voor leningen die bij de EIB worden aangevraagd, mag een hoger risicoprofiel gelden dan gebruikelijk. De EIB zal met zogeheten ‘first loss guarantees’ een aanzienlijk deel van mogelijke verliezen bij investeringen op zich nemen. Door deze vorm van risico dekkende leningen wordt het voor private partijen aantrekkelijker gemaakt om in het fonds te investeren.

EIB toetst de EFSI-criteria

De EIB toetst alle financieringsaanvragen binnen EFSI. de Bij elke aanvraag van decentrale overheden zijn zowel de algemene EIB-criteria als de specifieke EFSI-criteria van toepassing. Tussen beide bestaat overigens een overlap. Hieronder zullen beide worden sets aan criteria worden uitgediept.

Algemene EIB-criteria

De EIB-criteria zijn vormgegeven in de zogeheten ‘drie pijler beoordelingsmethodiek’ en vloeien voort uit het ‘three Pillar Assessment Results Framework’. Deze drie pijlers zijn als volgt:

De verdere toepassing van de EIB-criteria zijn door de bank zelf uitgewerkt in de ‘application documents for an EIB loan’. Hierin geeft de EIB bijvoorbeeld aan dat zij geen standaard aanvraagformulieren hebben. Aanvragers moeten wel een verplichte uitgebreide haalbaarheidsstudie doen, met daarin ten minste de volgende informatie:

Specifieke EFSI-criteria

De bijkomende EFSI-criteria komen deels overeen met de bovengenoemde algemene criteria voor een aanvraag voor algemene EIB financiering. De EFSI-criteria zijn echter wel concreter toegeschreven naar de achterliggende doelstellingen van het EFSI-fonds. Zo wordt in artikel 6 van de EFSI-verordening voorgeschreven dat te financieren projecten:

EFSI-sectoren

Daarnaast zijn er in de EFSI-verordening specifieke sectoren geïdentificeerd waarbinnen de verstrekte financiering of garanties mogen worden verstrekt. Artikel 9 lid 2 sub a tot en met g van de verordening geeft een volledig overzicht van mogelijk gebruik van EFSI-gelden. Een blik op de relevante sectoren leert dat het onder andere gaat om: breedbandnetwerken, hernieuwbare energie en duurzame stedelijke en plattelandsontwikkeling.

EFSI 2.0

Op 4 september 2016 heeft de Commissie een voorstel gedaan voor continuering van het fonds na 2020. Namelijk  het EFSI 2.0. Onlangs is dat goedgekeurd door de Europese Raad. EFSI was in eerste instantie opgezet voor een looptijd van drie jaar, de wettelijke uitbreiding zoals nu gepresenteerd door de Commissie dekt de periode tot aan het einde van het huidige meerjarig financieel kader in 2020 (2014-2020). EFSI moet over deze zesjarige periode € 613 miljard aan investeringen binnen de EU mobiliseren.

Synergiën ESIF en EFSI

Het is onder bepaalde voorwaarden mogelijk om binnen een project zowel Europese Structuur- en Investeringsfonds (ESIF) als ESFI-financiering te ontvangen. In de handleiding ‘ESIF and EFSI complementarities, ensuring coordination, synergies and complementary’ omschrijft de Commissie hoe financiële middelen vanuit beide fondsen eventueel gecombineerd kunnen worden.
Hierbij  geldt te allen tijde dat gemaakte kosten niet dubbel gefinancierd mogen worden door verschillende (Europese) subsidies, het zogenaamde beginsel van niet-cumuleerbaarheid. Zie voor meer informatie over de uitwerking van dit beginsel ook de praktijkvraag: ‘kunnen Europese subsidies gecombineerd worden?’.

Subsidie aanvragen? Het Nederlands Investeringsagentschap

Meer informatie over het aanvragen van subsidie uit het EFSI wordt gepubliceerd op de website van het Nederlands Investerings Agentschap (NIA). Het NIA adviseert bedrijven, publiek-private samenwerkingen en lokale, regionale en centrale overheden over toegang tot EFSI-financiering. De financiële experts van het NIA helpen onder meer bij het structureren van complexe financieringsconstructies en proberen eventuele drempels tot het verwerven van nationale en Europese financieringsinstrumenten te verlagen.

Door:

Stijn Bijleveld, Europa decentraal

Bron:

Verordening 2015/1017 betreffende het Europees Fonds voor strategische investeringen

Meer informatie:

Structuur- en investeringsfondsen, Europa decentraal
Nieuwsbericht Europese Ster, ‘Europese Commissie lanceert EFSI 2.0’
EFSI, Europese Investeringsbank
Investeringsplan Europese Commissie, Europese Commissie
het Nederlands Investerings Agentschap
Europees External Investment Plan FAQ, Europese Commissie
Europees Investeringsadvies Hub, Europese Investeringsbank
Gefinancierde EFSI projecten, Europese Investeringsbank

MEER WETEN OVER DIT ONDERWERP?

Werkt u voor een decentrale overheid of het Rijk en hebt u een vraag over dit onderwerp? Neem dan contact op met de helpdesk van Europa decentraal:

STEL UW VRAAG

X