Op welke manier stimuleert het Nederlands EU voorzitterschap innovatieve oplossingen voor waterbeheer?

mei 2016

Ons waterschap wil innovatie binnen watermanagement verder stimuleren. Nu vernamen wij dat Nederland in het kader van het huidige voorzitterschap van de Europese Unie (EU) onder andere inzet op een innovatieve Unie. Zijn er met betrekking tot watermanagement vermeldenswaardige ontwikkelingen? Wat betekenen deze ontwikkelingen voor mijn waterschap?

Antwoord in het kort:

Ja, er zijn nieuwe, relevante ontwikkelingen wat betreft watermanagement die in het kader van het Nederlandse voorzitterschap van de EU actief worden opgepakt. De declaratie van Leeuwarden stelt acht ambitieuze doelen om innovatie binnen watermanagement in de EU te bevorderen. Hoewel het thema ‘water’ op zichzelf geen onderdeel is van de speerpunten van het Nederlands voorzitterschap en van de Europese Agenda Stad (EAS), doorkruist het waterdossier wel een aantal andere thema’s die tijdens het voorzitterschap centraal staan. Met betrekking tot innovatie van waterbeheer kan uw waterschap bijvoorbeeld inzetten op deze thema’s om zodoende ook aan te sluiten bij de doelstellingen en hulpmiddelen die vanuit deze thema’s worden geboden. U kunt hier hieronder meer over lezen.

Innovatie van waterbeheer onder het Nederlands EU-voorzitterschap

De Europese Commissie, de Unie van Waterschappen (UvW) en de gemeente Leeuwarden organiseerden op 10 en 11 februari 2016 een tweetal conferenties, namelijk: de European Innovation Partnership (EIP) Water Conferentie en de Cities and Water conferentie Op deze conferenties, die in het kader van het EU-voorzitterschap werden georganiseerd,  werd het thema ‘innovatie binnen watermanagement’ behandeld. De Declaratie van Leeuwarden is het resultaat van de eerstgenoemde conferentie. In deze verklaring wordt de noodzaak van innovatie van watermanagement benadrukt en worden er aanbevelingen gedaan om dit te realiseren.

Aanbevelingen

De aanbevelingen uit de Declaratie zijn gericht op acht thema’s: een circulaire aanpak van watergebruik, het aanwenden van Europese fondsen voor de vernieuwing van verouderde waterinfrastructuur, de doelstellingen inzake duurzame ontwikkeling, harmonisatie in regelgeving, financiering van watermanagement, innovatief aanbesteden, samenwerking door middel van partnerschappen, en het ontwikkelen van showcases en demonstraties.

Urban Water Agenda 2030

De Urban Water Agenda 2030 is de conclusie van de Cities and Water conferentie. Het doel hiervan is om de samenwerking van Europese steden op het gebied van watermanagement te bevorderen. De Urban Water Agenda 2030 gaat in op belangrijke actuele waterproblemen, stelt doelen voor 2030, en stelt concrete acties voor om deze doelen te bereiken. Het belang van deze Urban Water Agenda 2030 is dan ook dat decentrale overheden samenwerken op het gebied van innovatief waterbeheer.

Thema Water en de Europese Agenda Stad

Decentrale overheden staan ook centraal in de Europese Agenda Stad (EAS). De agenda is één van de prioriteiten van het Nederlands voorzitterschap van de Europese Unie. Met de EAS wil de EU de ontwikkeling van regio’s als centra van innovatie voor duurzaamheid, energie-efficiëntie, economische ontwikkeling en sociale inclusie bevorderen. Om dit te bereiken zal onder meer eind mei 2016 het Pact van Amsterdam worden vastgesteld. Dit pact bevat twaalf thema’s voor de uitwerking van de EAS. Watermanagement is geen specifiek thema onder de EAS, maar kent wel duidelijke raakvlakken met wel in de EAS genoemde thema’s, zoals circulaire economie, klimaatadaptatie en energietransitie.

Hieronder worden in het kader van deze vraag twee relevante thema’s uitgelicht die zowel zijn opgenomen in de Declaratie van Leeuwarden als in de EAS: de circulaire economie en innovatief aanbesteden.

Circulaire economie

Het thema circulaire economie heeft onder andere betrekking op de ontwikkeling van oplossingen voor het recyclen van water. Zowel door middel van het hergebruik van water als door het terugwinnen van (warmte)energie en van andere stoffen, zoals zout of voedingsstoffen, kan de circulaire economie gestimuleerd worden. In de Declaratie van Leeuwarden wordt aanbevolen om het nieuwe pakket circulaire economie van de Europese Commissie uit december 2015 te gebruiken.

Onder het thema Circulaire Economie  wordt als doel gesteld om het hergebruik, reparatie en renovatie van bestaande materialen en producten te verhogen om zo groei en werkgelegenheid te bevorderen. De nadruk binnen de EAS zal onder andere liggen op het efficiënt gebruik van hulpbronnen, zoals water. Op deze manier zijn innovatieve oplossingen met betrekking tot bijvoorbeeld hergebruik van water een belangrijke drijver achter duurzame economische groei en nieuwe werkgelegenheid.

Innovatief aanbesteden

Het is daarnaast mogelijk innovatie binnen watermanagement te stimuleren via overheidsinkoop via aanbestedingen. (Decentrale) overheden kunnen als zogeheten ‘launching customer’ opereren wanneer zij zelf innovatieve goederen en diensten op de markt kopen of waar zij goederen of diensten op innovatieve wijze willen laten ontwikkelen.

Ook de EAS heeft het thema aanbesteden als stimulator van innovatie erkend en innovatief aanbesteden is opgenomen als thema in de EAS. Het doel van het aanstellen van dit thema als prioriteit is onder andere om sociale en milieudoelstellingen te stimuleren via de inkoop van producten en diensten. Op deze wijze kan de verdere invulling van het partnerschap waterschappen versterken met beleid over innovatief en duurzaam aanbesteden.

Van Europees beleid naar lokale uitvoering

Decentrale overheden kunnen onder meer de aanbevelingen uit de Declaratie van Leeuwarden en de actiepunten uit de Urban Water Agenda 2030 gebruiken bij het verder uitwerken van innovatieve oplossingen voor watermanagement. Voor uw waterschap betekent dit bijvoorbeeld dat u innovatie kunt stimuleren via het aanbesteden van opdrachten, dat het waterschap bij diens waterbeheer rekening kan houden met Europese beleidsdoelstellingen van waterefficiëntie en hergebruik van water, en dat het waterschap via die beleidsdoelen tevens kan investeren in de waterinfrastructuur om duurzaam watermanagement te realiseren.

Door:

Petra Werkman en Stijn Bijleveld, Europa decentraal

Meer informatie:

Nieuwsbericht ‘Ambitieuze waterdoelen gesteld bij een tweetal conferenties in Leeuwarden,’ Europa decentraal
Nieuwsbericht ‘Leeuwarden declaration considered key for implementation of EU water policies,’ Dutchwatersector
Declaratie van Leeuwarden, EIP
Urban Water Agenda 2030, EU Voorzitterschap
Urban Agenda, website voorzitterschap
Nederlands EU-voorzitterschap 2016, website voorzitterschap
Pakket circulaire economie ter bevordering van het concurrentievermogen, werkgelegenheid en duurzame groei, Europese Commissie
EAFIP, European Assistance For Innovation Procurement
De Urban Agenda, Europa decentraal
Waterdossier, Europa decentraal
Europese aanbestedingsrichtlijnen, Europa decentraal
Innovatief aanbesteden, Europa decentraal
Kaderrichtlijn Water, Europa decentraal
Wet- en regelgeving waterbeheer, Europa decentraal

MEER WETEN OVER DIT ONDERWERP?

Werkt u voor een decentrale overheid of het Rijk en hebt u een vraag over dit onderwerp? Neem dan contact op met de helpdesk van Europa decentraal:

STEL UW VRAAG

X