Wat is het verschil tussen de Europese Agenda Stad en de Agenda Stad?

januari 2016

Op 1 januari 2016 is het Nederlandse voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie begonnen. Het is in ieder geval duidelijk dat er door Nederland tijdens dit voorzitterschap een focus zal liggen op de zogenoemde Europese Agenda Stad. Onlangs kreeg ik hierover een vraag van een gemeentelijke collega: Is er een verschil tussen de Europese Agenda Stad en de Agenda Stad, en zo ja wat is dit verschil dan?

Antwoord in het kort

Ja, er is een verschil tussen de Europese Agenda Stad en de Agenda Stad. Het verschil tussen de Europese Agenda Stad en de Agenda Stad ligt in eerste instantie bij de achtergrond van de initiator. De Europese Agenda Stad heeft een grensoverschrijdende dimensie en is gericht op steden en stedelijke gebieden in de gehele EU, terwijl de Agenda Stad een Nederlands programma is, gericht op steden en stedelijke gebieden in Nederland. Het nationale programma Agenda Stad wordt al uitgevoerd, terwijl de Europese Agenda Stad tijdens het voorzitterschap nog verder uitgewerkt en gepresenteerd wordt. Daarnaast heeft Nederland bij het programma Agenda Stad alleen nationale doelen gesteld. Deze doelen liggen – niet geheel onlogisch- wel vaak in het verlengde van, of hebben raakvlakken met-de Europese doelstellingen uit de EU 2020-strategie.

Hieronder zetten we de doelen van Agenda Stad en de Europese Agenda Stad uiteen. Ook gaan we in op de verschillen.

Agenda Stad in grote lijnen

Agenda Stad is een nationaal programma van Rijk, steden en stedelijke partners, onderzoeksinstellingen, mensen met stedelijke ervaringen en enthousiaste stedelingen. Doordat steden en stedelijke regio’s onmisbaar zijn voor een krachtigere Nederlandse economie, wil het kabinet dit economische belang versterken door het programma Agenda Stad. In dit programma staat de ambitie centraal om de concurrentiekracht van het Nederlandse stedennetwerk te versterken en Nederland in de wereldtop te houden.

Doelen Agenda Stad

Het doel van het programma Agenda Stad is om de groei, innovatie en leefbaarheid van Nederlandse steden te versterken.

– het agenderen van de grote opgaven van de Nederlandse stad door problemen en oplossingen scherp te benoemen;
– het katalyseren van stedelijke innovatie door goede initiatieven te verbinden, te versnellen en op te schalen;
– het organiseren van samenwerking, bijvoorbeeld in de vorm van City deals, om noodzakelijke transities mogelijk te maken.

City deals zijn het middel om samenwerkingsafspraken te maken tussen steden, Rijk, andere overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Doormiddel van City deals kunnen de doelstellingen behaald worden.

Thema’s Agenda Stad

In het programma Agenda Stad zijn thema’s door steden aangedragen. Dit heeft geleid tot de vaststelling van de volgende thema’s:

– Data-infrastructuur
– Stedelijke bereikbaarheid
– Circulaire Stad
– Topcampussen/innovatiemilieus
– Next economy
– Energietransitie
– Sociale arrangementen
– Grensoverschrijdende economie en arbeidsmarkt
– Gezonde stad en leefkwaliteit
– Klimaatadaptie
– Stedelijke transformatie

Groei en innovatie

Binnen de EU 2020 strategie staat slimme, duurzame en inclusieve groei centraal. Het ontwikkelen van bijvoorbeeld een innovatie-unie is één van de drie kerninitiatieven. Doordat de uiteindelijke Europese Agenda Stad ontwikkeld wordt om beter bij te dragen aan het bereiken van de EU 2020-doelstellingen, kan Nederland met Agenda Stad alvast voorsorteren op de uiteindelijke Europese Agenda Stad. Zo kan de kennis die Nederlandse steden hebben opgedaan tijdens het nationale programma Agenda Stad, gedeeld worden in Europa. De Europese Agenda Stad geeft Nederlandse steden de mogelijkheid om deze kennis te delen en kennis op te doen.

Europese Agenda Stad in grote lijnen

De Europese Agenda Stad (Engels: EU Urban Agenda) is een gezamenlijke inspanning van de Europese Commissie, de lidstaten en netwerken van Europese steden. Het doel is om bij zowel de Europese als de nationale beleidsmakers het belang van steden te versterken. De Europese Agenda Stad moet stedelijke ontwikkeling gaan stimuleren en zo bijdragen aan het bereiken van de EU 2020-doelstellingen. De Europese Agenda Stad richt zich daarbij op betere regelgeving, betere inzet van fondsen, en betere kennisdeling.

Nederland wil tijdens het Europese voorzitterschap de Europese Agenda Stad concreter uitwerken en een startschot geven voor de uitvoering van Europese Agenda Stad. Op 30 mei 2016 zal de Europese Agenda Stad tijdens een informele ministeriële conferentie worden vastgesteld in het Pact van Amsterdam.

Waarom een Europese Agenda Stad?

De Europese Agenda Stad wordt mede ontwikkeld vanwege het hoge percentage stedelijke bewoning in Europa; de meerderheid van de Europese bevolking woont in stedelijke gebieden. Het besef dat mede hierdoor de Europese wet- en regelgeving grote impact op de stedelijke gebieden heeft is groot. Doordat de doelstellingen van de EU-2020 strategie niet behaald kunnen worden zonder een actieve betrokkenheid van deze steden en stedelijke gebieden, ontwikkelen de Europese Commissie, de lidstaten en stakeholders een EU Urban Agenda. U kunt meer achtergrondinformatie hierover vinden op deze pagina.

Thema’s Europese Agenda Stad:

Op 21 oktober 2015 hebben de Europese Commissie en de lidstaten in Luxemburg de thema’s van de Urban Agenda vastgesteld. Op basis van deze thema’s worden partnerschappen gebouwd.. De volgende thema’s zijn vastgesteld:

1.     Banen en vaardigheden in de lokale economie
2.     Armoede in de stad
3.     Huisvesting
4.     Opvang en integratie van migranten en vluchtelingen
5.     Duurzaam landgebruik
6.     Circulaire economie
7.     Klimaatadaptatie
8.     Energietransitie
9.     Stedelijke mobiliteit
10.  Luchtkwaliteit
11.  Digitale transitie
12.  Innovatief en verantwoord aanbesteden

Vier partnerships zijn van start of gaan dat binnenkort: luchtkwaliteit, huisvesting, stedelijke armoede, integratie van migranten en vluchtelingen.

Door:

Femke Salverda, Europa decentraal

Meer informatie:

EU-2020 strategie, Europa decentraal
Voorzitterschapsdossier, Europa decentraal
Urban Agenda, Europa decentraal
Agenda Stad, Europa decentraal
Website Agenda Stad
Website Urban Agenda

MEER WETEN OVER DIT ONDERWERP?

Werkt u voor een decentrale overheid of het Rijk en hebt u een vraag over dit onderwerp? Neem dan contact op met de helpdesk van Europa decentraal:

STEL UW VRAAG

X