Stand van zaken veranderopgave inburgering

Gemeenten zullen verantwoordelijk worden voor inburgering. Het Centraal Planbureau heeft de financiële implicaties van het wetsvoorstel doorgerekend. Daarnaast is de Tweede Kamer middels een Kamerbrief geïnformeerd over de voortgang van de gesprekken tussen de VNG en het Rijk over de toekomstige wettelijke taak van de gemeente. Tevens heeft het van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) een handreiking gepubliceerd om gemeenten te ondersteunen bij het inkopen van inburgeringscursussen.

Onderzoeksrapport kosten nieuw inburgeringsstelsel

Wouter Koolmees, minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, is in gesprek met de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) over de balans tussen de taken die gemeenten moeten gaan uitvoeren en de financiële middelen die daartoe beschikbaar worden gesteld door het Rijk. Hierover heeft de VNG al eerder zorgen geuit. Op 14 november 2019 heeft Koolmees de Tweede Kamer geïnformeerd over een door de VNG gepubliceerd onderzoeksrapport. Dit rapport verkent de financiële gevolgen van de voorgenomen stelselwijziging. De conceptwet, waarvoor een consultatie was uitgezet die 7 augustus afliep, vormde hiervoor de basis.

Bevindingen rapport

Uit het rapport blijkt dat het budget, zoals geraamd voor de stelselwijziging, niet toereikend is. Een belangrijke nuance daarbij is, volgens Koolmees, dat enkele beoogde toekomstige gemeentelijke taken in het rapport breder worden uitgelegd dan in de conceptwet is beoogd. Als reactie daarop wil Koolmees dan ook wet- en regelgeving verhelderen en waar nodig ambities bijstellen. Desalniettemin gaat hij op zoek naar extra middelen binnen de begroting van het ministerie van SZW. Parallel aan de gesprekken over financiering blijven de minister en de VNG in overleg over de praktische uitwerking van de stelselwijziging, die op zich als positief wordt beschouwd door de VNG.

Berekening Centraal Planbureau

Het Centraal Planbureau (CPB) heeft de budgettaire effecten van de nieuwe Wet inburgering per 2021 doorgerekend. Concluderend stelt het CPB dat er nog onzekerheid is, omdat de nieuwe taken voor gemeenten niet volledig zijn uitgewerkt. Het CPB acht de raming niet ‘neutraal en redelijk’, omdat deze niet is gebaseerd op de best beschikbare informatie over de loonkosten van gemeenten.

Handreiking inkoop inburgering

Met de verwachte invoering van het nieuwe stelsel in januari 2021 krijgen gemeenten de regie over de uitvoering van de inburgering. De handreiking ‘‘ Van Beleid naar Inkoop in de inburgering’, gepubliceerd door het Ministerie van SZW, moet hen helpen tijdig een passend inburgeringsaanbod te organiseren.

De handreiking bevat in hoofdstuk 1 de hoofdlijnen van de nieuwe Wet inburgering. Hierover schreef Kenniscentrum Europa decentraal eerder al een nieuwsbericht. In hoofdstuk 2 worden verschillende mogelijke instrumenten toegelicht die inzetbaar zijn voor het inkopen van een inburgeringsaanbod. In beginsel kan hier worden gekozen uit een open house-model, een subsidie of aanbesteden. Gemeenten die willen aanbesteden worden aanbevolen om voor juni 2020 te beginnen met de voorbereiding van de aanbestedingsstukken, om in november 2020 een definitief contract met een aanbieder te kunnen garanderen. Bij een keuze voor subsidiëring moeten de Europese staatssteunregels in acht worden genomen.

Tijdlijn stelselwijziging

De tijdlijn voor de voltooiing van de veranderopgave inburgering geeft een overzicht van alle ontwikkelingen tot invoering van de Wet inburgering. In 2020 moet de lagere wet- en regelgeving worden uitgewerkt. Daarna zal de wet voor parlementaire behandeling bij de Tweede Kamer worden ingediend. Wanneer de Eerste en Tweede Kamer hebben ingestemd met het wetsvoorstel wordt de nieuwe Wet inburgering gepubliceerd in het Staatsblad. In januari 2021 moet de wet dan in werking treden.

Door:

Bram Schreuder en Marieke Merkus, Kenniscentrum Europa decentraal

Bron:

Kamerbrief van 14 november van Minister Koolmees, Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
Handreiking ‘Van Beleid naar Inkoop in de inburgering’, Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Meer informatie:

Sociaal domein, Kenniscentrum Europa decentraal
Aanbesteden, Kenniscentrum Europa decentraal
Aanbesteden in het sociaal domein, Kenniscentrum Europa decentraal
Gemeenten verantwoordelijk voor inburgering, wat gaat er veranderen, nieuwsbericht Kenniscentrum Europa decentraal