Zoeken

ALTIJD OP DE HOOGTE?

Welke ontwikkelingen in de EU zijn van belang voor gemeenten, provincies en waterschappen? En wat betekent dat voor de dagelijkse praktijk?

Uitspraak telecomzaak: mogen leges worden geheven voor administratieve lasten?

10 december 2018Dienstenrichtlijn

Het heffen van leges voor de aanleg van een glasvezelnetwerk is alleen toegestaan als waarborg op een optimaal gebruik van de faciliteiten en als het op een proportionele, transparante en niet-discriminerende wijze gebeurt. Dit volgt uit een uitspraak van de Hoge Raad van 30 november, nadat er prejudiciële vragen waren gesteld aan het Europese Hof van Justitie, over de Amersfoortse telecomzaak.

Achtergrond        

De rechtszaak ging over een overeenkomst tussen de gemeente Amersfoort en een onderneming (in de uitspraak ‘X BV’ genoemd) voor de aanleg van een glasvezelnetwerk. Bij de aanvraag voor het aanleggen van een glasvezelnetwerk werden administratieve kosten (leges) in rekening gebracht bij X BV. Deze onderneming vond de heffing echter niet gerechtvaardigd en stapte naar de rechter om de leges als onrechtmatig te laten beoordelen.

Gestelde vragen

Deze kwestie werd doorverwezen naar het Hof van Justitie met de volgende vragen:

  • Is de Dienstenrichtlijn hier van toepassing?
  • Zijn de leges (op basis van artikel 13 lid 1 van de Dienstenrichtlijn) verboden?
  • Zijn telecomzaken uitgezonderd van de Dienstenrichtlijn (op basis van artikel 2 lid 2 sub c Dienstenrichtlijn)?
  • Zijn leges zelf uitgezonderd van de Dienstenrichtlijn (op basis van artikel 2 lid 3 Dienstenrichtlijn)?

Leges ten behoeve van optimalisering

Het Europese Hof van Justitie oordeelde dat in dit geval niet de Dienstenrichtlijn van toepassing is, maar de Machtigingsrichtlijn. Deze richtlijn gaat specifieker over telecomzaken. Het Hof verwijst naar artikel 13 van de Machtigingsrichtlijn, waarin is vastgelegd dat er een vergoeding kan worden gevraagd met het doel om een optimaal gebruik van de faciliteiten te waarborgen.

Op basis van deze informatie heeft de Hoge Raad opnieuw geoordeeld over de zaak. De Hoge Raad heeft vastgesteld dat er bij artikel 13 Machtigingsrichtlijn verder niets wordt gezegd over de doelen waarvoor de geheven leges kunnen worden aangewend. Volgens de Hoge Raad moet er dus enkel worden getoetst of de leges aanvankelijk waren geheven met het doel om een optimaal gebruik te waarborgen.

Proportionaliteit, transparantie en non-discriminatie

Hiernaast heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de heffing van de leges in overeenstemming moet zijn met het proportionaliteitsbeginsel, transparantiebeginsel, non-discriminatiebeginsel en de vereisten van artikel 8 Kaderrichtlijn. Op basis van deze criteria en het eerdergenoemde criterium van artikel 13 Machtigingsrichtlijn heeft de Hoge Raad de zaak naar het Gerechtshof ’s‑Hertogenbosch teruggezonden om opnieuw te beoordelen.                                                        

Door:          

Maxim Vennegoor en Chris Koedooder, Europa decentraal

Bron:

HR 30 november 2018, ECLI:NL:HR:2018:2199.

Meer informatie:

Belangrijke uitspraak EU-Hof over de Dienstenrichtlijn in twee Nederlandse zaken, Europa decentraal
AG spreekt zich uit over de Dienstenrichtlijn, Europa decentraal
Dienstenrichtlijn, Europa decentraal
ECLI:EU:C:2018:44, Hof van Justitie van de Europese Unie

X