Zoeken

ALTIJD OP DE HOOGTE?

Welke ontwikkelingen in de EU zijn van belang voor gemeenten, provincies en waterschappen? En wat betekent dat voor de dagelijkse praktijk?

Veel potentieel bij decentrale overheden voor meer investeringen in Europa

11 april 2016Aanbestedingen, Regionaal beleid en structuurfondsen

Structurele hervormingen en meer politieke betrokkenheid zijn twee essentiële onderdelen voor het laten slagen van het Europees Fonds voor Strategische Investeringen (EFSI), ofwel het Juncker Fonds. Dit is de uitkomst van de topconferentie ‘Europa als een investering bestemming’. Sprekers zoals Wilhelm Molterer, Wim van de Donk en President van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker, benadrukten daarnaast het belang en potentieel van regionale en lokale overheden.

EFSI

Het Europees Fonds voor Strategische Investeringen is sinds september 2015 operationeel. Het EFSI heeft als één van de belangrijkste doelen om private investeringen op het terrein van infrastructuur, onderzoek, duurzaamheid en het midden- en kleinbedrijf te stimuleren. EFSI biedt de mogelijkheid tot risicodeling door middel van publieke fondsen. Wanneer lager vertrouwen bij private investeerders leidt tot te weinig investeringen in de Europese economie kan EFSI worden gebruikt om een hoger risico af te dekken.

Stand van zaken

EFSI wordt aan een project toegekend onder een aantal voorwaarden; zo moet de EFSI investering additioneel zijn, het moet financieel levensvatbaar ofwel haalbaar zijn, en er moet privaat kapitaal bij betrokken zijn. Prioriteit wordt gegeven aan investeringen in sectoren die momenteel onvoldoende bankfinanciering kunnen bemachtigen, zoals innovatieve ondernemingen en MKB. Met ingang van maart 2016 zijn in totaal 205 projecten in 22 lidstaten goedgekeurd, hiermee is reeds € 76 miljard gemobiliseerd.

Structurele hervormingen

Van groot belang bij het verder aanjagen van private investeringen in de Europese interne markt zijn structurele hervormingen. Onzekerheid en een niet volmaakte interne markt, voornamelijk op het gebied van digitalisering, zorgt voor terughoudendheid bij investeerders. Werner Hoyer, president van de Europese Investering Bank (EIB), stelde in zijn keynote speech dat er voldoende liquiditeit beschikbaar is, maar dat er een gebrek is aan goede projectvoorstellen waarin kan worden geïnvesteerd.

Ook Jyrki Katainen, Eurocommissaris voor groei en banen, benadrukte het belang van structurele hervormingen, de derde pijler in het Investeringsplan voor Europa. Er is in toenemende mate vraag naar meer risicovolle investeringen. Er zijn echter onvoldoende hervormingen ter liberalisering van (arbeids-)markten en ter verbetering van het concurrentievermogen van lidstaten, hetgeen belemmerend werkt.

Regionaal potentieel

Wilhelm Molterer, directeur EFSI bij de EIB, benoemde in zijn betoog het potentieel van het regionaal en lokaal niveau. Het moet volgens hem mogelijk worden gemaakt om structuur- en cohesiefondsen, en GLB gelden, te combineren met een EFSI financiering. Hiervoor is meer politieke betrokkenheid nodig. Molterer was deze week tevens op verzoek van de ITRE commissie in het Europees Parlement om ontwikkelingen inzake EFSI toe te lichten. Hij formuleerde daar als doel dat EFSI in alle 28 lidstaten actief wordt en hij streeft naar meer participatie vanuit particuliere investeerders, voornamelijk op gebied van innovatie en infrastructuur. Molterer deed een oproep aan de leden van het Europees Parlement om in eigen regio over EFSI te informeren en het instrumenten te promoten.

Nieuwe economie

Ook Wim van de Donk, Commissaris van de Koning in Noord-Brabant, stelde dat regio’s een belangrijke rol spelen in het aanjagen van de economie en ondersteunen van innovaties. Hij schetste het probleem dat de huidige marktregulering in de EU gebaseerd is op een verouderde economie. De nieuwe, innovatieve economie brengt projecten voort zoals het Vanguard initiatief. Dit initiatief is gebaseerd op een intensieve samenwerking tussen diverse actoren, die economische groei stimuleert. Hernieuwde marktregulering is hierdoor een vereiste.

Wederzijds vertrouwen

Van de Donk benadrukte in zijn betoog tevens dat meer wederzijds vertrouwen een vereiste is. Het globale of Europese niveau en het lokale/regionale niveau is niet langer tegenstrijdig. Het is daarom belangrijk een effectieve brug te slaan tussen deze macro en micro economieën.

Adviesdiensten voor (kleinere) projectaanvragen

Om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk projecten voor EFSI financiering in aanmerking komen heeft de EIB een aantal adviesdiensten opgericht. Zo is er ten eerste het Europese investeringsprojectportaal (EIPP), een dienst waar projecten en investeerders elkaar vinden. Door een project in dit portaal te registreren kunnen investeerders vanuit de hele wereld worden aangetrokken. Een project komt hiervoor in aanmerking als de totale kosten tenminste €10 miljoen bedragen en de verwachte start binnen drie jaar na indiening is.

Ten tweede bestaat de Europese investeringsadvies hub (EIAH), deze voorziet projectontwikkelaars, overheden en private bedrijven van advies en technische ondersteuningsprogramma’s. Het doel is om projecten van de grond te krijgen en ervoor te zorgen dat deze klaar zijn voor investeringen. Verder biedt de EIAH een breed scala aan technische en financiële expertise.

Jean-Claude Juncker

Europese Commissie voorzitter Juncker sloot de topconferentie af met een korte toespraak. Hij herhaalde zijn ambities om investeringen binnen de EU te bevorderen door middel van o.a. EFSI. Hij riep steden en regio’s op om vooral met concrete EFSI projectvoorstellen te komen.

EFSI seminar 21 april

Het Huis van de Nederlandse provincies in Brussel organiseert op 21 april 2016 een seminar over EFSI, de focus ligt hierbij op de vraag hoe EFSI financiering in Nederland succesvol kan worden ingezet voor goede projecten. Voor meer informatie of aanmelding kunt u mailen met hnp@nl-prov.eu.

Door:

Ilse Buijs, Huis van de Nederlandse Provincies

Bron:

Strategic Notes, European Political Strategy Centre

Meer informatie:

Artikel ´Nieuwe brochure over combinatiemogelijkheden EFSI en ESI-fondsen’, Europa decentraal
Artikel ´Eerste EFSi projecten zijn goedgekeurd´, Europa decentraal

X