Verbod op wegwerpplastic bekrachtigd door EU-lidstaten

27 mei 2019Milieu

Wegwerpplastics worden vanaf 2021 verboden in de EU. De lidstaten namen vorige week een richtlijn aan die de milieuschade als gevolg van rondslingerend plastic terug moet dringen. Het verbod geldt voor plastic producten die slechts eenmaal gebruikt kunnen worden, zoals plastic bestek, rietjes en wattenstaafjes. Voorwaarde is wel dat er redelijke alternatieven moeten bestaan voor dergelijke producten. Daarnaast bevat de richtlijn onder meer doelstellingen voor het recyclen van plastic flessen en bepalingen omtrent producentenaansprakelijkheid.

Verbod

Aanleiding voor de nieuwe regels is de toenemende milieuvervuiling door rondslingerend plastic. Het hoofddoel van de richtlijn is het verminderen van de hoeveelheid plastic afval die we produceren. Veel plastic producten worden over het algemeen na eenmalig gebruik weggegooid. Dergelijke producten worden vanaf 2021 verboden. Het gaat daarbij voornamelijk om voedsel- en drankhouders zoals plastic bordjes en bekers.

Overige maatregelen

Daarnaast introduceert de nieuwe wetgeving waarschuwingsstickers voor bepaalde producten, zodat consumenten worden geïnformeerd over de milieuschade die producten kunnen veroorzaken wanneer ze niet goed worden opgeruimd. Ook bevat de richtlijn doelstellingen voor het inzamelen van plastic flessen: in 2029 moeten de lidstaten een inzamelpercentage van 90% halen. Daarnaast moeten plastic flessen in 2030 voor minstens 30% bestaan uit gerecycled plastic. Producenten van visgerei en tabaksfilters worden verplicht een deel van de schoonmaakkosten als gevolg van afval van deze producten op zich te nemen.

Omzettingstermijn

In december 2018 bereikten de Europese lidstaten reeds een voorlopig akkoord met het Europees Parlement over de richtlijn. De formele bekrachtiging van de lidstaten in de Raad van de Europese Unie is het sluitstuk van de wetgevingsprocedure. Na publicatie in het Europees Publicatieblad duurt het 20 dagen voordat de richtlijn in werking treedt. Lidstaten krijgen dan, afhankelijk van de maatregel die het betreft, tijd om de wetgeving in nationaal recht om te zetten. Zo moeten de verbodsbepalingen na twee jaar zijn omgezet, maar krijgen lidstaten vijf jaar de tijd om de bepalingen omtrent producentenaansprakelijkheid op te nemen in de nationale wetgeving.

Door:

Erwin de Pagter en Jos Pees, kenniscentrum Europa decentraal

Bron:

Circulaire economie: Commissie verheugd over definitieve goedkeuring door Raad van nieuwe regels inzake kunststoffen voor eenmalig gebruik om plastic zwerfvuil op zee te verminderen, Europese Commissie

Meer informatie:

Kunststofafval, kenniscentrum Europa decentraal
EU-akkoord gesloten over verbod wegwerpplastic, kenniscentrum Europa decentraal
Interview: burgemeester Van de Nadort over verbod op microplastics, Kenniscentrum Europa decentraal