Voortgang actieagenda Beter Aanbesteden

9 juli 2018Aanbestedingen

Op 5 juli 2018 heeft staatssecretaris Mona Keijzer (EZK) een brief over de voortgang van de actieagenda Beter Aanbesteden aan de Tweede Kamer gestuurd. In deze brief wordt onder andere ingegaan op de acties die zich richten op de problematiek van het clusteren van opdrachten en op het vergoeden van tenderkosten, mede naar aanleiding van de in dat kader ingediende moties. Ook wordt er in deze brief in gegaan op de mogelijke totstandkoming van een openbaar digitaal register voor inbesteden en de toepassing van Beter Aanbesteden op rijksniveau.

Clusteren

In maart 2016 is er door het Kamerlid Verhoeven (D66) een motie ingediend met het verzoek aan de regering om met maatregelen te komen om het onnodig samenvoegen van opdrachten tegen te gaan. In het kader van het traject Beter Aanbesteden is er vervolgens een werkgroep clusteren ingesteld die zich gebogen heeft over het inzichtelijk maken van de problematiek en het doen van voorstellen voor verbetering in de huidige praktijk.

De werkgroep onderschrijft de criteria uit artikel 1.5 Aanbestedingswet 2012 (clusterverbod) en de Gids Proportionaliteit en ziet geen meerwaarde in uitbreiding hiervan. In plaats daarvan gaat het volgens de werkgroep om een betere en transparantere toepassing van bestaande regelgeving. Inkoopprofessionaliteit en marktkennis zijn onontbeerlijk voor inkopers om tot afgewogen, gemotiveerde keuzes ten aanzien van clusteren en splitsen te komen. De werkgroep heeft geconstateerd dat er nog veel onduidelijkheid bestaat over de aard en de omvang van de problematiek. Hoewel er (deels wat oudere) cijfers beschikbaar zijn over het clusteren dan wel splitsen in percelen van opdrachten, geven deze geen inzicht in de vraag of er onnodig geclusterd of niet passend gesplitst wordt.

De werkgroep doet de volgende aanbevelingen voor het verbeteren van de toepassing van het clusterverbod en splitsingsgebod:

  1. Het bevorderen van bekendheid dan wel het ontsluiten van informatie over het afwegingskader. Bijvoorbeeld door het opstellen van een infographic en het organiseren van themabijeenkomsten.
  2. Gelijke informatievoorziening voor aanbestedende diensten en marktpartijen. Bijvoorbeeld door het creëren van een centraal toegankelijke internetpagina over de thema’s clusteren en splitsen.
  3. Het bevorderen van marktkennis bij aanbestedende diensten. Bijvoorbeeld door de mogelijkheid van een standaard verkenningsstrategie van de markt te onderzoeken.
  4. Het bevorderen van de naleving van het clusterverbod en het splitsingsgebod. Bijvoorbeeld door de instelling van een onafhankelijke toezichthouder, het inrichten van een gespecialiseerde aanbestedingskamer in de rechtspraak en een uitbreiding van de functie van de Commissie van Aanbestedingsexperts.

Tenderkostenvergoeding

Tweede Kamerleden Wörsdörfer (VVD), Paternotte (D66) en van den Berg (CDA) hebben de regering door middel van een motie verzocht om de handreiking tenderkostenvergoeding voor het zomerreces te publiceren. De concepthandreiking is inmiddels voorgelegd aan potentiële gebruikers. In deze handreiking wordt ingegaan op:

  • de wettelijke grondslagen voor tenderkostenvergoedingen;
  • kostenbeperkende maatregelen die de behoefte aan tenderkostenvergoedingen kunnen voorkomen of beperken;
  • uitgangspunten bij de praktische afweging of een tenderkostenvergoeding aan de orde is;
  • het bepalen van de hoogte van een vergoeding.

De reacties op het concept zijn overwegend positief, maar om tegemoet te komen aan de wensen om meer voorbeelden te verwerken en de tekst aan te scherpen, zal de handreiking pas na de zomer worden afgerond.

Inbesteden

Er bestaat een groot verschil van inzicht tussen overheden en ondernemers over de problematiek met betrekking tot inbesteden en de wenselijkheid van een openbaar digitaal register. Langs twee wegen zal worden gepoogd het beeld over de problematiek en eventuele oplossingen beter te duiden. In de eerste plaats zullen VNO-NCW/MKB-Nederland en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten een aantal concrete voorbeelden van inbestedingen bij gemeenten analyseren. Daarnaast zal er een extern onderzoek worden uitgevoerd om een beeld te vormen van de hoeveelheid inbestedingen die gemeenten in de afgelopen jaren hebben uitgevoerd en op welke manier gemeenten ondernemers betrekken bij de voorbereiding van inbestedingen.

Beter Aanbesteden op rijksniveau

Beter Aanbesteden richt zich in beginsel op het verbeteren van de aanbestedingspraktijk op het niveau van de kleine en middelgrote gemeenten. Ook het Rijk heeft diverse thema’s uit de actieagenda Beter Aanbesteden actief opgepakt. De instrumenten die uit de acties met betrekking tot het clusteren van opdrachten, tenderkosten en het toepassen van EMVI (Economisch Meest Voordelige Inschrijving) moeten voortkomen zijn uiteraard ook voor het Rijk relevant. Het Rijk zal daarnaast in het kader van het evalueren van aanbestedingen samen met de markt onderzoeken of er een standaard evaluatiemodel bij de inkoopuitvoeringscentra kan worden ingevoerd.

Tot slot is het Rijk bezig met thema’s die minder expliciet in de actieagenda aan de orde komen, maar ook zeker aan Beter Aanbesteden bijdragen, zoals de digitalisering van de inkoop, het terugdringen van de bureaucratie en de regeldruk en het bijdragen aan het realiseren van beleidsdoelstellingen van het kabinet.

Bron:

Kamerbrief over actieagenda Beter Aanbesteden, Staatssecretaris Keijzer (EZK)

Door:

Marieke Merkus, Europa decentraal

Meer informatie:

Aanbestedingen, Europa decentraal
Actieagenda Beter Aanbesteden, rapport Rijksoverheid
Staatssecretaris Mona Keijzer neemt actieagenda Beter Aanbesteden in ontvangst, nieuwsbericht Europa decentraal
Actieagenda Beter Aanbesteden in de Tweede Kamer, nieuwsbericht Europa decentraal
Moties omtrent aanbestedingen ingediend in de Tweede Kamer, nieuwsbericht Europa decentraal

X