De economische EU-groeistrategie: Europese Commissie presenteert najaarspakket

De tweede stap in de cyclus van het Europees semester 2021 is begonnen. De Europese Commissie heeft het najaarspakket gepresenteerd. Hierin staan onder andere adviezen over de begrotingsplannen van de lidstaten.

Het Europees semester tijdens de coronapandemie

Het Europees Semester is het programma waarbinnen de Commissie toezicht houdt op de nationale begrotingen van de EU-landen. Doordat lidstaten hun begroting aan de Commissie voorleggen kunnen mogelijke problemen op tijd worden gesignaleerd. De Commissie voorziet landen vervolgens van aanbevelingen om een stabiele economische ontwikkeling te waarborgen. Het niet uitvoeren daarvan kan een lidstaat sancties opleveren.

Door de uitzonderlijke gevolgen van de coronapandemie wordt het Europees semester tijdelijk op andere wijze uitgevoerd. Zo is het semester in september van dit jaar van start gegaan met de publicatie van de strategie voor duurzame groei 2021. Deze strategie is grotendeels gericht is op het vaststellen van de richtsnoeren voor de faciliteit voor herstel en veerkracht (ook wel het coronaherstelfonds genoemd). Het pakket is gebaseerd op de economische najaarsprognose 2020, opgesteld in de onzekere context van de coronapandemie. Het op 18 november gepresenteerde najaarspakket is een vervolg op deze eerdere stappen.

Adviezen in het najaarspakket

In de adviezen van de Commissie aan de lidstaten in het najaarspakket wordt rekening gehouden met de grote (economische) onzekerheid als gevolg van de coronapandemie. Zo wordt bijvoorbeeld nagegaan of de geplande nationale begrotingsmaatregelen voor 2021 van tijdelijke aard zijn onder het mom van de ontsnappingsclausule in het stabiliteit- en groeipact (SGP). Deze clausule is in het leven geroepen door de Commissie om snel op de coronapandemie te reageren. Lidstaten mogen na het aannemen van de ontsnappingsclausule tijdelijk van hun normale verplichtingen van het Europese begrotingskader afwijken.

Volgens de Commissie zijn alle ontwerpbegrotingsplannen van de lidstaten over het algemeen in overeenstemming met eerdere aanbevelingen van de Raad.

Advies aan Nederland

De Commissie geeft in haar advies aan dat de Nederlandse begrotingsplannen voor 2021 de economie ondersteunen. Daarnaast adviseert de Commissie om tijdelijke ondersteunende fiscale maatregelen te nemen. De Commissie waarschuwt ook dat de economische vooruitzichten voor Nederland voor 2021 kunnen verslechteren door de aanhoudende onzekerheid in verband met de coronapandemie en de gevolgen van de Brexit. Het is daarom volgens de Commissie van belang om steunmaatregelen regelmatig te evalueren en deze waar nodig aan te passen.

Het gehele Nederlandse ontwerpbegrotingsplan en de adviezen daarop van de Commissie zijn hier te bekijken.

Vervolgstappen

De Eurogroep en de Raad gaan het pakket bespreken en worden door de Commissie verzocht de voorgelegde richtsnoeren te ondertekenen. Met het Europees Parlement gaat de Commissie in dialoog om de inhoud van het pakket verder vorm te geven. Wat betreft het Europees semester: de lidstaten worden verzocht hun nationale plannen voor herstel en veerkracht voor 30 april 2021 in te dienen.

Door:

Lisa Scheffers en David Schutrups, Kenniscentrum Europa decentraal

Bron:

Najaarspakket Europees Semester: duurzaam en inclusief herstel ondersteunen in een context van grote onzekerheid, de Europese Commissie

Meer informatie:

European Semester 2021 – an exceptional cycle, de Europese Commissie
Een faciliteit voor herstel en veerkracht voor een sterker Europa, Kenniscentrum Europa decentraal