Het Horizon Europe programma is één van de belangrijkste en meest populaire fondsen van de Europese Unie (EU). Het is het fonds op het gebied van innovatie en onderzoek. Zodoende speelt het ook een belangrijke rol in de Europese ambitie om een groene en digitale leider te worden. Op 14 mei heeft de Europese Commissie het Werkprogramma 2025 gepresenteerd met de aankondiging dat er €7.2 miljard wordt geïnvesteerd om wetenschappelijke vooruitgang te stimuleren en te werken naar een competitievere en weerbaardere EU.
De kern van het Horizon Europe programma bestaat uit drie componenten:
- Het bevorderen van de groene transitie;
- het bevorderen van de digitale transitie; en
- werken aan een weerbaarder, competitiever, inclusiever en democratischer Europa.
Het nieuwe werkprogramma onderstreept dat deze ambities ook zijn verbonden met nieuwere beleidsstukken, zoals de prioriteiten van de Commissie voor het 2024-2029 mandaat en het Competitiveness Compass.
Tip: Ben je bezig met een Horizon-aanvraag? Probeer dan een duidelijke verbinding te zoeken tussen jouw project en ambities, die van het Horizon programma, en de beleidsdoelen van de Europese Commissie!
Clusters
Het Werkprogramma koppelt de huidige investering aan de clusters die zijn uitgezet in het strategische plan 2025-2027 van Horizon Europe. Deze clusters worden verder geconcretiseerd in het werkprogramma, door aan te geven welke mogelijke investeringen de Commissie onder andere hoopt te doen. De relevantste clusters voor decentrale overheden bespreken wij hier.
-
Cluster 3: Civil Security for Society
Het derde cluster van het Horizon Europe programma is gericht op de veiligheid van burgers, kritieke infrastructuur en de algehele maatschappij. Het zet in op het voorkomen van en voorbereiden op dreigingen die maatschappelijk ontwrichtend zijn. Dit kan gaan over externe factoren, zoals terrorisme, maar ook vormen van georganiseerde misdaad en cybercrime.
Het Horizon Europe Werkprogramma 2025 benadrukt de focus op de weerbaarheid van Europa, door kritieke infrastructuren veilig te stellen en te beschermen tegen hybride en cyberdreigingen. Verder zal via Horizon wordemn bijgedragen aan de capaciteit om te reageren in noodsituaties.
-
Cluster 4: Digital, Industry and Space
Vanuit het vierde cluster wordt onder andere ingezet op industriële duurzaamheid en het neerzetten van mens-centrische standaarden. Eén van de belangrijkste thema’s is het ontwikkelen van een veiligere, betrouwbaardere en mensgerichtere AI-systemen, en het adresseren van de risico’s bij misbruik.
De investeringen uit Cluster 4 dragen ook bij aan de onderzoeksdoelstellingen van de Clean Industrial Deal voor decarbonisering, het implementeren van het Competitiveness Compass en het bevorderen van duurzame productie en consumptie.
-
Cluster 5: Climate, Energy and Transport
Om bij te dragen aan de klimaattransitie, wordt in het vijfde cluster de aandacht gefocust op het garantstellen van betaalbare, duurzame en veilige energievoorzieningen, en een overstap richting meer duurzame mobiliteitsopties en transport. In een kruisbestuiving met het vierde cluster, zorgt Cluster 5 ook voor verdere decarbonisering in de industrie en zet verder in op circulariteit.
Digitale technologie draagt binnen dit cluster bij aan her verhogen van de en het overbruggen van eventuele vaardigheidsachterstanden. Op deze manier wordt gepoogd de Europese competitiepositie sterker te maken en tegelijkertijd te werken aan de klimaattransitie.
-
Cluster 6: Food, Bioeconomy, Natural Resources, Agriculture and Environment
De focus voor Cluster 6 ligt op het begrijpen en aanpakken van de teruglopende biodiviersiteit, het ontwikkelen van methode gericht op bescherming en restauratie, en het ontwikkelen van methodes om biodiversiteit te garanderen in onder andere landbouw en visserij.
Dit cluster kijkt zowel naar Europa’s voedselsovereiniteit als manieren om zelfstandiger te worden in de gehele voedselketen. Ook zijn thema’s rondom water belangrijk en wordt gekeken naar de blauwe economie.
EU Missies
Het Werkprogramma komt ook nog met de oproep om projecten bij te laten dragen aan de volgende vijf Missies:
- Aanpassen aan Klimaatverandering: ondersteun ten minste 150 Europese regio’s en communities om klimaatveerkrachtig te worden in 2030.
- Kanker: verbeter meer dan 3 miljoen levens in 2030 door middel van het voorkomen en genezen van kanker, en door het ondersteunen van de naasten van zieken.
- Herstellen van de Oceaan en Wateren in 2030.
- 100 Klimaatneutrale en Slimme Steden in 2030.
- De Bodemdeal voor Europa: 100 ‘living labs’ en zogenaamde ‘lighthouses’ om de transitie richting gezonde bodemgrond in 2030 te leiden.
Decentrale relevantie
Decentrale overheden spelen steeds vaker met het idee om met Europese fondsen aan de slag te gaan. Gebruik de Fondsenwijzer en de Fondsentips van KED om te kijken waar en hoe u hiermee aan de slag kunt gaan!
Bron
Hallo Mart van der Wal
Horizon Europe, werkprogramma
