Gemeenten hebben diverse taken met betrekking tot het sociaal domein. Ze zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Jeugdwet, de Participatiewet, de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en sinds 2022 ook voor de Wet inburgering. De taken binnen het sociaal domein overlappen vaak met verschillende andere thema’s, zoals aanbesteden, privacy en staatssteun.
Gemeenten zijn sinds de decentralisatieslag verantwoordelijk voor het sociale domein, waaronder jeugdzorg, werk en inkomen en zorg aan langdurig zieken en ouderen. Een deel van deze taken waren al langer bij de gemeenten belegd, een deel nemen zij over van de Rijksoverheid.