Het nieuwe Meerjarig Financieel Kader 2028–2034 bepaalt de koers én financiering van Europees beleid. Sophia Vermaas (KED) en Jessie Post (VNG) leggen uit wat de onderhandelingen betekenen voor Nederlandse decentrale overheden, welke keuzes nu worden gemaakt en waarom dit moment cruciaal is.
Lees meer
Een nieuw EMN-onderzoek analyseert hoe Europese landen asielopvang organiseren en in hoeverre financiële toelagen worden ingezet als alternatief voor opvang in natura. De bevindingen bieden ook voor Nederlandse gemeenten relevante inzichten in flexibele opvangvormen die autonomie, integratie en opvangcapaciteit kunnen ondersteunen.
De Europese Commissie heeft nieuwe richtsnoeren SUMP richtsnoeren gepubliceerd. Deze bieden praktische handvatten aan decentrale overheden voor de voorbereiding op de verplichting om uiterlijk eind 2027 over een SUMP te beschikken.
De Raad van de Europese Unie heeft een nieuwe richtlijn aangenomen die het makkelijker maakt voor ‘mobiele EU-burgers’ om hun actieve en passieve kiesrecht bij gemeenteraadsverkiezingen uit te kunnen oefenen. De herziening heeft hoogstwaarschijnlijk met name gevolgen voor de informatieverplichtingen van gemeenten.
De Commissie heeft het voorjaarspakket van het Europees Semester 2026 goedgekeurd. Hierin doet zij aanbevelingen aan lidstaten om de concurrentiekracht, weerbaarheid en strategische autonomie van de EU te versterken. Voor Nederland ligt de nadruk op het versnellen van woningbouw, energietransitie, klimaatadaptatie en een betere samenwerking tussen nationale en decentrale overheden.
De Europese Commissie beschrijft in haar jaarlijkse Mededeling de toestand van de EU-visserij en stippelt vangstmogelijkheden voor 2027 uit. De Europese visserijregels raken vissers en de kust- en havengemeenten waar zij gevestigd zijn. Feedback geven op de mededeling van de Commissie kan tot en met 31 augustus 2026.
Decentrale overheden moeten vanaf 2029 bij aanbestedingen voor strategische producten zoals staal, cement en aluminium Made in EU- en CO2-eisen toepassen. De Industrial Accelerator Act moet de Europese maakindustrie versterken en de overstap naar koolstofarme productie versnellen.
De omzettingstermijn van Richtlijn (EU) 2023/970 over beloningstransparantie is verstreken. Dit betekent dat nieuwe regels voor loontransparantie van kracht zijn. Decentrale overheden krijgen hierdoor nieuwe verplichtingen ten aanzien van hun werknemers.
De Europese Commissie heeft een actieplan gepresenteerd om de betaalbaarheid en beschikbaarheid van meststoffen te vergroten. De Commissie verhoogt de landbouwreserves van het gemeenschappelijke EU-budget en introduceert wetgeving waarmee lidstaten landbouwproducenten sneller kunnen compenseren.
De Nederlandse bestuursrechter heeft een uitspraak gedaan over de interpretatie van EU-recht waaruit blijkt dat derdelanders recht hebben op toegang tot een ‘onvoorwaardelijke’ vorm van opvang. Dit kan doorwerken in de opvangverplichtingen van gemeenten ten aanzien van derdelanders.
De Europese Commissie wil met het European Technological Sovereignty Package de digitale afhankelijkheid van niet-EU-landen verkleinen. Europa moet meer eigen controle krijgen over technologie. Dat heeft directe gevolgen voor decentrale overheden, die steeds vaker afhankelijk zijn van digitale infrastructuur en keuzes.
De Europese Commissie ziet voortgang bij de invoering van het EU-migratie- en asielpact, dat vanaf juni 2026 volledig geldt. Tegelijk benadrukt de Verklaring van Chișinău het belang van mensenrechten, solidariteit en gedeelde verantwoordelijkheid binnen het Europese migratiebeleid.
De Commissie publiceerde 29 april 2026 een tijdelijk staatssteunkader in verband met de crisis in het Midden-Oosten (METSAF) voor landbouw, visserij en vervoersector (weg, spoor, binnenvaart, en korte vaart binnen de EU). De kaderregeling is van kracht tot 31 december 2026.