Het nieuwe Meerjarig Financieel Kader 2028–2034 bepaalt de koers én financiering van Europees beleid. Sophia Vermaas (KED) en Jessie Post (VNG) leggen uit wat de onderhandelingen betekenen voor Nederlandse decentrale overheden, welke keuzes nu worden gemaakt en waarom dit moment cruciaal is.
Lees meer
Fabrikanten van hard- en software moeten actief uitgebuite kwetsbaarheden en ernstige incidenten voortaan melden en getroffen gebruikers informeren. De eerste verplichting uit de Cyberweerbaarheidsverordening is daarmee van kracht. Wat betekent dit voor decentrale overheden als inkoper en gebruiker van digitale producten?
De Cyberbeveiligingswet is in werking. Gemeenten, provincies en waterschappen volgen nu Nederlands recht in plaats van een Europese richtlijn zonder omzetting. Dat de Commissie Nederland voor het Hof daagt om de vertraging, verandert niets aan uw verplichtingen: registreren, beveiligen en incidenten melden.
De Europese Commissie presenteerde op 7 juli 2026 een actieplan dat organisaties die zich tegen cyberaanvallen beschermen, waaronder het openbaar bestuur, weer een voorsprong moet geven.
Europa zet met de presentatie van de Cloud and AI Development Act (CADA) een belangrijke stap richting digitale soevereiniteit. Open standaarden, meer datacenters, en veiligere diensten zullen moeten zorgen voor meer grip op de digitale infrastructuur van morgen. Ook decentrale overheden moeten kunnen vertrouwen op een stabiele publieke dienstverlening, zonder afhankelijk te zijn van externe partijen die de continuïteit kunnen beïnvloeden.
De Europese Commissie wil met het European Technological Sovereignty Package de digitale afhankelijkheid van niet-EU-landen verkleinen. Europa moet meer eigen controle krijgen over technologie. Dat heeft directe gevolgen voor decentrale overheden, die steeds vaker afhankelijk zijn van digitale infrastructuur en keuzes.
Het Europees Parlement en de Raad hebben ingestemd met wijzigingen in de AI-verordening, die onderdeel maken uit de digitale omnibus. Hierdoor krijgen decentrale overheden meer duidelijkheid over de verplichtingen rondom AI gebruik
De EU-Verordening Kortetermijnverhuur (2026) verplicht een digitaal registratiesysteem, openbaar register en maandelijkse datadeling door platforms. Gemeenten krijgen daarmee beter zicht op Airbnb- en Booking-verhuur en kunnen gericht handhaven op woningmarkt en leefbaarheid binnen een stevig Europees kader.
Op 2, 3, 9 en 10 maart organiseerden KED, IPO en HNP kennissessies over de Digitale Omnibus. Tijdens deze sessies kregen provincies inzicht in de voorgestelde wijzigingen in datawetgeving, de AI-verordening en de AVG, evenals in de politieke context en het wetgevingstraject.
Europees actieplan wil groeiende dronedreigingen aanpakken door betere voorbereiding, detectie en reactie. Hoewel nog niet juridisch bindend, kan het leiden tot strengere regels voor registratie, no-flyzones en beveiliging van kritieke infrastructuur. Ook decentrale overheden krijgen een grotere rol als zowel beschermer als gebruiker van drones.
In het inbreukenpakket voor januari 2026 van de Commissie wordt Nederland meerdere malen benoemd. Uit het pakket blijkt dat Nederland niet heeft voldaan aan meerdere onderdelen van EU-wetgeving, zoals de Richtlijn voor geluidemissies, persoonsgegeven en toegankelijkheid digitale producten en diensten.
De Europese Commissie raadpleegt stakeholders over een herziening van de Cyberbeveiligingsverordening, met mogelijke gevolgen voor certificering, ENISA en de formulering van cybersecurity-eisen in decentrale ICT-aanbestedingen.
De Digital Networks Act zal Europese regels voor digitale netwerken en connectiviteit moderniseren. Het voorstel stimuleert investeringen, vereenvoudigt regelgeving en versnelt de uitrol van toekomstbestendige infrastructuur, met duidelijke gevolgen voor overheden, marktpartijen en de inrichting van de openbare ruimte.