Als onderdeel van een inbreukprocedure tegen Nederland heeft de Europese Commissie een met redenen omkleed advies gestuurd aan Nederland vanwege een vermeende schending van de Vogelrichtlijn (Richtlijn 2009/147/EG) betreffende de bescherming van de grutto. De tot nu toe genomen maatregels om de nationale vogel te beschermen zijn volgens de Commissie onvoldoende vergaand.
Beschermingseisen en decentrale relevantie
Op grond van de Vogelrichtlijn moeten lidstaten bepaalde in de bijlagen genoemde vogelsoorten beschermen en hun populatie op een niveau houden of brengen dat “beantwoord aan de ecologische, wetenschappelijke en culturele eisen”. Hierbij hoort onder meer het in stand houden van voldoende gevarieerde leefgebieden van voldoende omvang, de aanleg van beschermingszones en vergelijkbare maatregelen. Verder is het lidstaten verplicht om te verbieden beschermde vogels te doden of vangen, hun nesten of eieren te vernietigen of te storen, met name tijdens de broedperiode.
De Vogelrichtlijn is in Nederland onder meer geïmplementeerd in de Wet Natuurbescherming waarin onder meer voor provincies taken op dit gebied zijn vastgelegd. Zo moeten gedeputeerde staten maatregelen nemen om de leefgebieden van beschermde vogelsoorten zoals de grutto te beschermen. Ook moeten gedeputeerde staten instandhoudingsmaatregelen in de zin van de Vogelrichtlijn nemen voor de Natura-2000-gebieden en het aantal invasieve exoten terugdringen.
Gevoelige status
De Commissie verwijst met name naar de plicht om de populatie op een voldoende hoog niveau te houden. De broedpopulatie van de grutto bevindt zich momenteel op een kwart van het aantal eind jaren ’80. Nu ligt deze tussen de 25 en 29 duizend vogels. De meeste vogels bevinden zich in het Groene Hart, Noord-Holland en Fryslân. De IUCN classificeert de status van de grutto momenteel als ‘gevoelig’ vanwege wereldwijde populatie-afname door onder meer landbouw, de uitbreiding van stedelijke gebieden en klimaatverandering.
Procedure
Het huidige advies van de Commissie vloeit voort uit het begin van deze inbreukprocedure op 24 juli 2024 met een aanmaningsbrief van de Commissie. Nederland heeft destijds hierop gereageerd met een lijst maatregelen, maar volgens de Commissie zijn die niet voldoende breed geïmplementeerd. Nu er een met redenen omkleed advies is verzonden, is het aan Nederland om hierop te reageren. Als dit niet gebeurt of de Commissie ontevreden is met de reactie kan deze besluiten om naar het Hof van Justitie van de Europese Unie te stappen, dat Nederland ertoe kan veroordelen de EU-wetgeving op te volgen en, bij weigering, een dwangsom kan opleggen.
Bron
De Commissie verzoekt NEDERLAND de nodige stappen te zetten om de grutto beter te beschermen; Inbreukenpakket voor juli: voornaamste beslissingen – Europese Commissie
