Brexit: Commissie publiceert concept terugtrekkingsakkoord

5 maart 2018Brexit

Afgelopen week (woensdag 28 februari 2018) heeft de Europese Commissie een ontwerp van het terugtrekkingsakkoord tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk gepubliceerd.  In dit akkoord wordt het eerdere voorlopig akkoord uit de eerste fase van de Brexit onderhandelingen uitgewerkt in een juridisch kader.

Het conceptvoorstel

In het conceptvoorstel wordt het voorlopige akkoord van de onderhandelaars van de EU en het VK van 8 december 2017 over de eerste fase van de Brexit-onderhandelingen in verdragskader uiteengezet. Tevens zijn er in het conceptvoorstel bepalingen opgenomen over de overgangsperiode. De overgangsperiode zou mogelijk kunnen gelden na uittreding van het VK uit de EU. Deze bepalingen zijn gebaseerd op de onderhandelingsrichtsnoeren van 29 januari 2018 van de Raad.

Het conceptvoorstel spitst zich vooral toe op inleidende bepalingen en bepalingen over onder meer:

  • de rechten van burgers;
  • goederen en handel;
  • financiële regelingen;
  • overgangsregelingen;
  • Europese instituties.

Daarnaast bevat het conceptvoorstel een protocol voor de grenssituatie tussen Ierland en Noord-Ierland na de uittreding van het VK.

Het conceptvoorstel van het terugtrekkingsakkoord is tegelijk met publicatie verstuurd aan de Raad van Ministers en de Brexit-stuurgroep van het Europees Parlement. Het conceptvoorstel is opgesteld door de Europese Commissie en is een voorstel waar het VK niet noodzakelijk al mee akkoord is.

Rechten van burgers

De rechten van burgers na de Brexit spelen in de Brexit onderhandelingen en dit conceptvoorstel een grote rol. Hoofdstuk twee van het conceptvoorstel gaat dan ook volledig over de rechten van EU-burgers in het VK en Britten in de EU. Hierin is bepaald dat dit voorstel niet alleen de rechten beschermt van alle burgers die vóór de uittredingsdatum legaal verblijven in een gastland, maar ook de rechten van burgers die zich ten tijde van de transitieperiode vestigen in een gastland. Dit is relevant voor decentrale overheden. Zo kunnen gemeenten onder andere te maken krijgen met alternatieve administratieve procedures voor Britse burgers.

Verblijfsrechten

In artikel 15 (p. 11) van de ontwerpovereenkomst worden de verblijfsrechten van EU-burgers en burgers van het VK behandeld. In dit artikel staat dat EU-burgers, burgers van het VK en diens familieleden, indien zij voor het einde van de transitieperiode rechtsgeldig in het gastland hebben verbleven voor een periode korter dan vijf jaar, het recht hebben om deze noodzakelijke periode van verblijf te volmaken, waarna ze het recht hebben op een permanente verblijfsvergunning (zoals beschreven staat in artikel 14 van de conceptovereenkomst).

Administratieve procedures

Verder staat er in het conceptvoorstel dat, op het moment dat het gastland vereist dat burgers een nieuw verblijfsdocument aanvragen om aanspraak te kunnen maken op rechten uit deze overeenkomst, dit minimaal tot twee jaar na het einde van de transitieperiode aangevraagd zou moeten kunnen worden (art. 17b, p. 11). Dit zou bijvoorbeeld inhouden dat Britse burgers verblijvend in Nederland ten tijde van de transitieperiode tot december 2022 de tijd hebben om een verblijfsdocument aan te vragen onder de voorwaarden van de uittredingsovereenkomst. De Commissie wil daarnaast dat de aanmelding voor een vaste verblijfstatus voor EU-burgers in het VK en vice versa zo makkelijk mogelijk gemaakt wordt (art. 17f, p. 12).

Speech Theresa May

Vrijdag 3 maart jl. heeft premier Theresa May haar visie op de toekomstige relatie van het VK en de EU uiteengezet in een speech. Hierin reageerde ze ook op het hierboven genoemde conceptvoorstel van de Commissie. Over dit concept gaf May aan dat het VK zelf ook bezig is met het maken van een conceptovereenkomst op basis van de voorlopige overeenkomst van de onderhandelaars van 7 december 2017. Uit eerdere reacties was al gebleken dat het VK zich mogelijk niet kan vinden in het conceptvoorstel van de Commissie.

Brexit-loket voor decentrale overheden

Europa decentraal houdt de ontwikkelingen rondom de Brexit nauwlettend in de gaten. Op het Brexit-loket voor decentrale overheden kunt u meer lezen over de Brexit en kunnen decentrale overheden terecht voor hun vragen over de Brexit.

Door:

Matthijs Binnema, Jos Pees en David Schutrups, Europa decentraal

Bron:

Conceptvoorstel uittredingsovereenkomst, Europese Commissie
Brexit: Europese Commissie publiceert ontwerp van artikel 50-terugtrekkingsakkoord, persbericht Europese Commissie
PM speech on our future economic partnership with the European Union, Government UK

Meer informatie:

Brexit-loket voor decentrale overheden, Europa decentraal
Brexit, Europa decentraal
Uittredingsprocedure, Europa decentraal
Verslag van onderhandelaars EU en VK 8 december 2017, Europese Commissie
Doorbraak in Brexit-onderhandelingen, Europa decentraal,