Vanaf 1 januari 2026 zijn lidstaten verplicht om verleende de-minimissteun in een centraal register op nationaal of EU-niveau te registreren. Nederland maakt gebruik van het centrale EU-register, het eAidRegister (hierna: eAir).
Ontdekken
Provincies, gemeenten en waterschappen die staatssteun willen aanmelden of kennisgeven bij de Europese Commissie, kunnen contact opnemen met de Rijksoverheid of Kenniscentrum Europa Decentraal.
Als decentrale overheden steun willen verlenen in het kader van ruimtelijke ordening, moeten zij rekening houden met de staatssteunregels. Er bestaat geen specifiek EU regime met betrekking tot steun in het kader van ruimtelijke ordening, zoals die er bijvoorbeeld wel is voor andere sectoren.
Decentrale overheden die reddings- en herstructureringssteun aan ondernemingen in moeilijkheden willen verlenen, moeten rekening houden met de Richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan niet-financiële ondernemingen in moeilijkheden.
Decentrale overheden zijn vaak betrokken bij het aanleggen van verschillende soorten infrastructuur, zoals vervoers-, breedband-, sport-, en openbare infrastructuur. Bij de financiering of subsidiëring van projecten in verband met de aanleg van infrastructuur moet er mogelijk rekening gehouden worden met de Europese staatssteunregels.
Gaat een decentrale overheid een grondtransactie aan met een onderneming voor een prijs die afwijkt van de marktprijs? Dan is er al gauw sprake van staatssteun, want deze onderneming verkrijgt zo een economisch voordeel.
De Europese Unie beschikt over een rijk en divers cultureel aanbod en erfgoed. Op grond van artikel 167, lid 1, VWEU dient de Unie bij te dragen aan ‘de ontplooiing van de culturen van de lidstaten onder eerbiediging van de nationale en regionale verscheidenheid van die culturen, maar tegelijk ook de nadruk leggend op het gemeenschappelijk cultureel erfgoed’.
Decentrale overheden dienen op een groot aantal beleidsterreinen rekening te houden met de Europese staatssteunregels. Dit is bijvoorbeeld het geval als een decentrale overheid staatssteun wil verlenen aan een onderneming in het kader van zorg, cultuur, landbouw of onderzoek.
Transparantie van staatssteun is essentieel voor de correcte toepassing van de staatssteunregels, voor meer rechtszekerheid en betere verantwoording. Daarom heeft de Europese Commissie transparantieverplichtingen opgesteld die onder meer terug te vinden zijn in een aantal staatssteunvrijstellingen.
Decentrale overheden zijn zelf verantwoordelijk voor de naleving van staatssteunregels. Worden deze regels overtreden, dan kleven hier een aantal risico’s aan.
Wanneer staatssteun onrechtmatig wordt verleend, kan de Commissie een procedure voor onrechtmatige steun starten, de zogenaamde non-notificéprocedure. Het is een complexe en langdurige procedure, die is neergelegd in hoofdstuk III van de Procedureverordening 2015/1589.
De klachtprocedure is een route die gevolgd kan worden wanneer het vermoeden bestaat dat er sprake is van onrechtmatig verleende steun. Deze procedure betreft echter een zwaar middel en is alleen ontvankelijk wanneer de steun niet is aangemeld bij de Europese Commissie.
Wanneer een decentrale overheid steun heeft verleend en de Europese Commissie twijfelt over de verenigbaarheid daarvan met de interne markt, start de Commissie een formele onderzoeksprocedure.