Migratie

Migratie is een van de tien prioriteiten van de Europese Commissie. De grootste aanleiding hiervoor zijn de vele migranten die de Middellandse Zee oversteken in de hoop zich in Europa te vestigen. De Commissie is van mening dat geen enkele lidstaat hier alleen voor kan opdraaien en streeft dus naar een gemeenschappelijk migratiebeleid. De hoofddoelen van dit beleid zijn:

  • Levens redden en de buitengrenzen versterken;
  • Illegale migratie minder aantrekkelijk maken;
  • Een sterk gemeenschappelijk asielbeleid;
  • Een nieuw beleid voor legale migratie.

Het begrip migratie omvat een ieder die zijn eigen land verlaat en zich in een ander land wil vestigen. Hierbij kan het gaan om personen uit EU-lidstaten of daarbuiten die in Nederland willen wonen en werken. Voor EU-burgers zijn met name de burgerrechten inzake het vrij verkeer van belang. Voor personen van buiten de EU (derdelanders) is andere Europese wet- en regelgeving van toepassing met betrekking tot verblijf en vestiging in de EU.

Emigratie en Immigratie

Migratie omvat zowel emigratie als immigratie. Migratie betekent het verhuizen vanuit een land naar een ander land. Immigratie betreft de definitieve vestiging van natuurlijke personen in een ander land dan dat van herkomst. Emigratie betreft een definitief vertrek van natuurlijke personen naar een ander land dan dat van herkomst. Wanneer een Nederlander bijvoorbeeld definitief naar Duitsland verhuist, is deze persoon in Nederland een emigrant. Wanneer een Duitser naar Nederland emigreert, is hij voor de Nederlander een immigrant.

INTERNE MIGRATIE

Met interne migratie wordt geduid op het verhuizen van EU-burgers van de ene naar de andere lidstaat. De regels rondom interne migratie hebben hun basis in het vrij verkeer van personen (artikel 3 lid 2 VEU). In het kort houdt dit in dat EU-burgers zich vrij mogen bewegen en vestigen binnen alle EU-lidstaten. Bij een verblijf dat langer duurt dan drie maanden moet men zich wel inschrijven bij een bevoegde instantie.

In Nederland zijn gemeenten vaak het directe aanspreekpunt voor migranten. Bij het stellen van regels voor migranten op terreinen van burgerzaken, ruimtelijke ordening of huisvesting worden zij geconfronteerd met het vrije verkeer van personen. Voor EU-burgers is dan in de eerste plaats richtlijn 2004/38/EG (de Burgerschapsrichtlijn) van belang.

De Brexit zal waarschijnlijk effect hebben op het interne migratiebeleid van de EU. Op dit moment is het VK nog een EU-lidstaat en mogen zowel EU- als VK-burgers zich vrij bewegen tussen het VK en de EU. Op 29 maart 2019 zal het VK in principe echter uittreden uit de EU en zal dan beschouwd worden als een derde land. Het is nog altijd onduidelijk of er een terugtrekkingsakkoord gesloten wordt tussen beide partijen. Als er een terugtrekkingsakkoord gesloten wordt zal er sprake zijn van een transitieperiode. Tijdens de transitieperiode zal er niks veranderen aan het vrij verkeer van personen tussen het VK en de EU. De gevolgen voor het vrij verkeer van personen na de transitieperiode zijn afhankelijk van de uitkomsten van de onderhandelingen over de toekomstige relatie. In het geval van een Brexit zonder terugtrekkingsakkoord vervallen per 29 maart 2019 in principe de EU-verdragen, waaronder de afspraken over het vrij verkeer van personen. De Nederlandse regering heeft bekendgemaakt dat er in het geval van een no deal-Brexit een nationale overgangsperiode van vijftien maanden zal zijn voor VK-burgers die in Nederland verblijven. Binnen deze vijftien maanden zullen VK-burgers die hiervoor in aanmerking komen door de Immigratie en Naturalisatiedienst (IND) uitgenodigd worden om een verblijfsvergunning aan te vragen.

MIGRATIE VANUIT DERDE LANDEN

Bij migratie vanuit derde landen gaat het om personen die vanuit een land dat geen lidstaat is naar een lidstaat verhuizen. Het kan hierbij bijvoorbeeld gaan om arbeidsmigranten, vluchtelingen, internationale studenten, etc. In 2015 heeft de Europese Commissie de Europese Migratieagenda gepubliceerd met daarin plannen voor een gemeenschappelijk beleid rondom migratie vanuit derde landen. De belangrijkste uitgangspunten van de Migratieagenda zijn:

  • Het verminderen van stimulansen voor illegale migratie;
  • Grensmanagement: het redden van levens en het versterken van de buitengrenzen;
  • Een sterk gemeenschappelijk asielbeleid;
  • Een vernieuwd beleid voor legale migratie.

Beleid Migratie

Migratie beleid

Legale migratie

Ter uitvoering van de Migratieagenda, heeft de Commissie een actieplan gepubliceerd. Hierin komen enkele belangrijke punten naar voren met betrekking tot legale migratie:

  • de hervorming van de Europese Blue Card-regeling;
  • het aantrekken van innovatieve ondernemers;
  • een meer samenhangend en doeltreffend model voor het beheer van legale migratie op EU-niveau;
  • het versterken van de samenwerking met belangrijke landen van herkomst.

Nieuws Migratie

Europees Parlement stemt voor vingerafdrukken op ID-kaart

Nieuwe Europese wetgeving die vingerafdrukken op identiteitskaarten verplicht is een stap dichterbij gekomen. Het Europees Parlement heeft afgelopen donderdag ingestemd met een nieuwe verordening die gemeenschappelijke eisen aan nationale identiteitsbewijzen stelt. Het doel van de nieuwe wetgeving is om identiteitsfraude tegen te gaan.

Lees het volledige bericht

Gemeenten hoeven minder vergunninghouders te huisvesten

Gemeenten hoeven dit jaar minder vergunninghouders te huisvesten dan aanvankelijk de bedoeling was. Dat heeft staatssecretaris van Asiel, Mark Harbers, besloten. De taakstelling komt uit op 6.000 gevallen per half jaar. De taakstelling is lager uitgevallen doordat er minder verblijfsvergunningen worden afgegeven door de Immigratie en Naturalisatiedienst (IND).

Lees het volledige bericht

Grotere rol voor gemeenten bij inburgering loopt vertraging op

De nieuwe inburgeringswet die gemeenten meer regie moet geven over het uitvoeren van de inburgering van migranten loopt een half jaar vertraging op. Minister Koolmees van Sociale Zaken heeft aan de Tweede Kamer gemeld dat deze het definitieve wetsvoorstel pas begin 2020 kan verwachten. Dit betekent dat de nieuwe wet niet per 1 januari 2020 in kan gaan. Tot die tijd blijven migranten zelf verantwoordelijk voor hun inburgering.

Lees het volledige bericht

Kritische vragen vanuit Tweede Kamer over EU-migratievoorstellen

Afgelopen woensdag (31 oktober) zijn de migratievoorstellen van de Europese Commissie behandeld in een commissievergadering van de Tweede Kamer. Tijdens dit overleg werden door Kamerleden kritische vragen gesteld aan Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, Mark Harbers. Voor decentrale overheden kunnen de migratievoorstellen voor veranderingen gaan zorgen, met name rondom vreemdelingendetentie en de manier waarop de lokale veiligheidsdiensten en politie hiermee om moeten gaan. Bovendien zullen gemeenten naar verwachting verantwoordelijk worden voor de inburgering van statushouders. Lees het volledige bericht

Meer regie over inburgering voor gemeenten

Vorige week (2 juli 2018) presenteerde minister Koolmees (SZW) zijn voorstel voor verbeteringen van het inburgeringsstelsel aan de Tweede Kamer. Momenteel ligt de volledige verantwoordelijkheid voor de inburgering bij de asielzoekers zelf. Koolmees stelt echter dat er meer begeleiding van gemeenten moet komen. Volgens hem zorgt het huidige inburgeringsstelsel namelijk niet voor een optimale integratie in de Nederlandse samenleving.

Lees het volledige bericht

Europese Raad: toch een akkoord over migratie

Na moeizame onderhandelingen zijn de Europese regeringsleiders er vrijdagochtend 29 juni 2018 in geslaagd om een akkoord over het migratiebeleid te bereiken. Er zal met een integrale aanpak worden ingezet op het beperken van de instroom van vluchtelingen en het versterken van het Europees asielsysteem.

Lees het volledige bericht

Prejudiciële vragen: hoe moet er worden omgegaan met persoonsgegevens van asielzoekers?

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) heeft prejudiciële vragen gesteld aan het Hof van Justitie van de Europese Unie (het Hof). De Afdeling stelde deze vragen naar aanleiding van twee gevoegde zaken over twee Turkse burgers die bij hun aanvraag van een voorlopige verblijfsvergunning in Nederland verplicht werden om vingerafdrukken en een digitale gezichtsafdruk af te geven. Deze zogeheten biometrische gegevens worden bewaard in de vreemdelingenadministratie.

Lees het volledige bericht

Toolkit: inzet van EU-fondsen voor de integratie van migranten

De Europese Commissie moedigt (decentrale) overheden aan om strategieën en projecten op te zetten voor de integratie van migranten. Om de nationale, regionale en lokale overheden hierbij te ondersteunen, presenteerde de Commissie op 24 januari 2018 een toolkit voor de inzet van EU-fondsen in het kader van integratie.

Lees het volledige bericht

Praktijkvragen Migratie

Gevolgen EU herplaatsingsbeleid van asielzoekers voor Nederland en gemeenten?

Voor een gebiedsontwikkelingsproject willen wij een inschatting maken van het aantal (sociale) woningen dat nodig is in onze gemeente. Daarvoor is het onder andere van belang om te weten wat de instroom van asielzoekers de komende jaren zal zijn. Klopt het dat de EU afspraken heeft gemaakt over de herplaatsing van asielzoekers vanuit Italië en Griekenland? Is bekend hoeveel asielzoekers er daardoor dit jaar naar Nederland en dus uiteindelijk naar verschillende gemeenten komen?

Bekijk het antwoord

Moet onze gemeente diensten rondom de opvang van vluchtelingen aanbesteden?

Als gevolg van de huidige asielcrisis in Europa en in Nederland worden momenteel onder de EU-lidstaten een groot aantal vluchtelingen verdeeld. Gemeenten in Nederland hebben ook een verantwoordelijkheid voor de opvang van vluchtelingen. Onze gemeente wil graag meer opvang voor vluchtelingen aanbieden. Moet onze gemeente diensten die zij inkoopt voor de opvang van vluchtelingen Europees aanbesteden?

Bekijk het antwoord

Kan een gemeente arbeidsmigranten die (tijdelijk) gehuisvest zijn in de gemeente verplichten om arbeid in de gemeente te verrichten?

Onze gemeente wil aan de huisvestigingsvergunning van arbeidsmigranten uit de Europese Unie in de gemeente de eis koppelen dat deze arbeidsmigranten in de gemeente werkzaam moeten zijn. Mag onze gemeente dit doen of is een dergelijke verplichting in strijd met de Europese regels van vrij verkeer?

Bekijk het antwoord

Moet onze gemeente de Europese interne marktregels toepassen bij initiatieven voor de integratie van asielzoekers en vluchtelingen?

Onze gemeente vangt vluchtelingen op en werkt hard aan beleid op het gebied van de opvang en integratie van vluchtelingen. Zijn er Europese initiatieven die ons op weg kunnen helpen? En moeten wij rekening houden met Europese regels over aanbesteden en staatssteun bij de uitvoering van ons beleid?

Bekijk het antwoord

Wet- en regelgeving Migratie

Immigratie wet- en regelgeving

ARBEIDSmigratie

Blue card richtlijn

Voor hoogopgeleide werknemers uit landen buiten de EU is de Blue Card richtlijn van toepassing. Hierdoor kunnen zij een werk- en verblijfsvergunning krijgen in een lidstaat. De richtlijn stelt enkele voorwaarden vast voor de toegang en een verblijf op grond van een Blue Card. Zo gaat het enkel om werknemers voor hooggekwalificeerde banen. Daarnaast moet er onder andere worden voldaan aan een bepaalde salarisdrempel en wordt er een arbeidscontract voor minimaal twaalf maanden vereist.

De Europese Commissie stelde in 2016 een wijziging voor van de Blue Card-richtlijn. Voorstellen tot wijziging bestonden onder meer uit het verlagen van de salarisdrempel en het verkorten van de duur van de arbeidsovereenkomst naar zes maanden. Het moet bovendien eenvoudiger worden om als vreemdeling ook aan de slag te gaan als zelfstandig ondernemer. De revisie moet nog worden goedgekeurd door het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie.

In Nederland maken de meeste kennismigranten gebruik van de nationale regeling op basis van de Wet arbeid vreemdelingen (Wav). Hierbij wordt een lagere inkomenseis gesteld en is geen opleidingsniveau vereist voor toelating.

Single permit richtlijn

De Single Permit richtlijn voorziet in één aanvraagprocedure voor een gecombineerde vergunning voor verblijf en arbeid (GVVA) voor arbeidsmigranten buiten de EU. Het gaat dan om een periode van arbeid langer dan drie maanden. De voorwaarden voor de vergunning blijven onder de bevoegdheid van de lidstaten.

Onderzoekers en studenten

Het is ook mogelijk om als onderzoeker, student, stagiair of vrijwilliger een verblijfsvergunning te krijgen. Voor wetenschappelijke onderzoekers is richtlijn 2005/71 van toepassing, voor onder andere studenten geldt richtlijn 2004/114. In 2016 is er voor deze categorieën een nieuwe gezamenlijke richtlijn 2016/801 vastgesteld ter implementatie in de lidstaten. Daarnaast kunnen ondernemingen hun werknemers van buiten de EU overplaatsen naar een vestiging in een van de lidstaten (intra-company transfer). Hiervoor is richtlijn 2014/66 van toepassing.

Seizoenarbeid

Een derdelander kan ook in lidstaten werken als seizoenarbeider. Het gaat hier om tijdelijk werk, met name in de sectoren van landbouw en toerisme. Voorwaarden hiervoor zijn vastgelegd in richtlijn 2014/36.

Langdurig ingezeten

Wanneer iemand voor langere tijd (minimaal vijf jaar) in een lidstaat heeft gewoond, kan diegene ook aanspraak maken op een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd. Dit kan zowel gaan om een reguliere verblijfsvergunning als om een vergunning voor EU-langdurig ingezetene. Voor deze laatste categorie is richtlijn 2003/109 van toepassing. Hierbij verkrijgt de langdurig ingezetene ook het recht om zich, eventueel samen met gezinsleden, te vestigen in andere lidstaten dan waar hij gevestigd is.

 

X