Klimaat en milieu: belangrijke aandachtsgebieden voor de Europese Unie. De EU wil het milieu beschermen, herstellen en verbeteren. De Europese milieuwetgeving raakt aan diverse thema’s die voor decentrale overheden van belang zijn zoals natuurbescherming, schoon drinkwater of het verminderen van afval. Ook voor klimaat is er Europese regelgeving, bijvoorbeeld over klimaatdoelen, klimaatmitigatie en klimaatadaptatie.
De EU versterkt haar waterbeleid met nieuwe dialogen en strengere uitvoeringseisen. Deze aanpak raakt decentrale overheden direct, omdat lokale prestaties bepalen of lidstaten voldoende waterweerbaar zijn richting 2027.
COP30 bracht nieuwe afspraken om de mondiale klimaatambities te verhogen en de energietransitie te versnellen. Deze uitkomsten hebben directe gevolgen voor KED brengt in kaart wat er is afgesproken én wat dit betekent voor decentrale overheden.
De EU-lidstaten hebben een politiek akkoord bereikt over een nieuw bindend 2040-klimaatdoel. De wijziging van de Klimaatwet legt het juridisch kader vast voor de volgende fase van de Europese energietransitie, met als koers een emissiereductie van 90% in 2040 en klimaatneutraliteit in 2050.
De Europese Commissie (Commissie) heeft de eerste richtsnoeren gepubliceerd voor het Sociaal Klimaatfonds (SKF), het nieuwe instrument dat burgers en kleine bedrijven moet beschermen tegen stijgende energie- en brandstofprijzen.
De Europese Commissie heeft een openbare raadpleging geopend voor conceptregels voor de berekening van het aardopwarmingsvermorgen. Decentrale overheden kunnen feedback geven tot en met 31 oktober 2025.
Het Hof van Justitie heeft geoordeeld dat Griekenland stroomgebiedsbeheersplannen en overstromingsrisicobeheerplannen te laat heeft geactualiseerd. Het Hof maakte duidelijk dat een lidstaat zich niet kan beroepen op nationale regels of omstandigheden, zoals natuurrampen, om zijn verplichtingen uit het Europees recht niet na te komen.
De EU stelt nieuwe regels vast om voedsel- en textielverspilling te verminderen. Gemeenten krijgen hiermee te maken via strengere reductiedoelen en nieuwe producentenverantwoordelijkheid. Dit biedt uitdagingen én kansen voor lokale samenwerking rond inzameling, hergebruik en circulaire initiatieven.
De gemeente Haarlem heeft de ambitie om in 2040 een circulaire stad te zijn – 10 jaar eerder dan de landelijke doelstelling. Christiana van Lammeren vertelt hoe de gemeente circulariteit versterkt in haar eigen organisatie en samenwerkt met de stad.
Als onderdeel van een inbreukprocedure tegen Nederland heeft de Europese Commissie een met redenen omkleed advies gestuurd aan Nederland vanwege een vermeende schending van de Vogelrichtlijn.
De Europese Commissie heeft een nieuw staatssteunkader vastgelegd dat bijdraagt aan de realisatie van de Clean Industrial Deal. Lidstaten kunnen gemakkelijker steun verlenen om een schone industrie te stimuleren.
De Europese Commissie wil wetgevingsvoorstellen indienen voor het herzien van bestaande EU-regels over het welzijn van landbouwhuisdieren. Er moet een geharmoniseerde EU-aanpak komen waarin alle lidstaten voldoen aan dezelfde normen. Decentrale overheden kunnen deelnemen aan de raadpleging.
De Europese Commissie heeft een inbreukprocedure ingeleid door Nederland een aanmaningsbrief te sturen wegens het niet juist omzetten van de herschikte Drinkwaterrichtlijn. Nederland moet binnen twee maanden reageren en de door de Commissie geconstateerde tekortkomingen aanpakken.