Werkprogramma van de Europese Commissie voor 2021

De Europese Commissie heeft het werkprogramma voor 2021 gepresenteerd. Dit werkprogramma bevat een lijst met maatregelen voor de komende twaalf maanden. De Commissie wil komend jaar de nadruk leggen op een gezonder, eerlijker en welvarender Europa. Ook streeft de Commissie naar een groenere en meer digitale economie. Voor de gevolgen van de coronacrisis is ook veel aandacht in het werkprogramma.

Werkprogramma 2020

Het werkprogramma van de Europese Commissie voor 2020 is gericht op de overgang naar een eerlijk, klimaatneutraal en digitaal Europa. De plannen en prioriteiten zijn ingedeeld aan de hand van de zes ambities van de Commissie:

  • een Europese ‘Green Deal’;
  • een economie die werkt voor de mensen;
  • een Europa dat klaar is voor het digitale tijdperk;
  • het beschermen van de Europese levenswijze;
  • een sterk Europa in de wereld;
  • een nieuwe impuls voor de Europese democratie.

In de Europese ster van februari 2020 verschenen analyses van de onderwerpen die voor decentrale overheden van belang zijn: de Europese Green Deal, de Financiering van de Europese Green Deal, een Europa dat klaar is voor het digitale tijdperk – Interne Markt en een Europa dat klaar is voor het digitale tijdperk – Digitale markt.

De initiatieven uit het werkprogramma voor 2020 konden vanwege de coronavirus uitbraak niet allemaal verwezenlijkt worden. De Commissie presenteerde daarom in mei 2020 een aangepast werkprogramma. Hierin is prioriteit gegeven aan initiatieven die direct verband houden met de coronacrisis en economisch herstel. Een aantal andere initiatieven is verschoven naar 2021, zoals de nieuwe EU bosstrategie en wetgevingsvoorstellen in het kader van de White Paper over AI.

Werkprogramma 2021 – Van strategie tot uitvoering

In het werkprogramma voor 2021 wil de Commissie zo veel mogelijk eerder vastgestelde strategieën en plannen realiseren. Passend in de zes beleidslijnen wordt nieuwe wetgeving voorgesteld en worden evaluaties en herzieningen van bestaande wetgeving aangekondigd. Ook bevat het werkprogramma een overzicht van wetgevingsvoorstellen die het komend jaar prioriteit krijgen, en voorstellen die juist worden ingetrokken.

Voor decentrale overheden zijn de plannen uit de volgende beleidslijnen relevant:

Europese Green Deal

De Europese Green Deal blijft ook in het werkprogramma voor 2021 een van de grootste prioriteiten. De Commissie is van plan een ‘Fit for 55’-pakket voor te stellen. Dit pakket van energie en klimaatmaatregelen moet bijdragen aan de vermindering van de uitstoot van broeikasgassen in 2030 met ten minste 55%. Het bestaat uit initiatieven op het gebied van energieprestatie van gebouwen, hernieuwbare energie, landgebruik en energiebelasting.

Naast het ‘Fit for 55’-pakket wil de Commissie verdere maatregelen voorstellen voor uitvoering van eerder vastgestelde actieplannen. Het gaat om het Europees actieplan voor de circulaire economie, de EU-biodiversiteitsstrategie en de ‘Farm to Fork’-strategie.

Een Europa dat klaar is voor het digitale tijdperk

De Commissie stelt in 2021 een routekaart op met digitale doelstellingen voor 2030, gericht op connectiviteit, vaardigheden en digitale overheidsdiensten. Bij de uitwerking daarvan wordt rekening gehouden met de kernwaarden van de Unie op het gebied van privacy en vrijheid van meningsuiting, vrij verkeer van gegevens en cyberveiligheid.

Ook komt er komend jaar wetgeving op het gebied van kunstmatige intelligentie, aangezien deze prioriteit in 2020 is verschoven vanwege de coronavirus uitbraak. Net als vorig jaar staat afronding van de ePrivacy-verordening dit jaar weer op de prioriteitenlijst. Ook staat er een ‘Data Act’ op de planning voor het derde kwartaal van 2021. Dit voorstel moet zorgen voor betere voorwaarden en controle bij verwerking van onder andere persoonsgegevens. Verder is de Commissie van plan om begin 2021 een nieuw Europees e-ID voor te stellen, waarmee EU burgers makkelijker toegang krijgen tot digitale diensten binnen de hele EU.

De Commissie blijft zich richten op de actualisatie van de mededingingsregels, waaronder verschillende richtsnoeren en vrijstellingsverordeningen op het gebied van staatssteun. De AGVV en de de-minimisverordening liepen eigenlijk eind dit jaar af en werden daarom verlengd, inclusief een kleine aanpassing wegens de corona-gevolgen. Bij de verdere aanpassingen van het staatssteunkader wordt ook rekening gehouden met de Green Deal, waar het kenniscentrum eerder dit artikel over schreef. Hiernaast wordt ook de industriële strategie, gericht op ondersteuning van kmo’s en het versterken van de interne markt, herzien in het licht van de coronacrisis.

Een nieuwe impuls voor de Europese democratie

In 2021 voert de Commissie een analyse uit van de huidige sociale en economische zaken in de regio’s. Er wordt een langetermijnvisie voor plattelandsgebieden opgesteld, met maatregelen om het potentieel van die regio’s ten volle te benutten. Ook zal in dit kader aandacht besteed worden aan betere regelgeving. De Commissie is van plan een Mededeling over betere regelgeving op te stellen die gericht is op het vereenvoudigen van regelgeving en verminderen van administratieve lasten voor burgers en bedrijven. Experts en vertegenwoordigers van deze groep zullen hierbij ondersteunen via het ‘Fit for Future’-platform, een opvolging van het REFIT platform.

Nauwe samenhang herstelplan Europa

Het werkprogramma voor 2021 hangt vanwege de coronavirus uitbraak nauw samen met het herstelplan voor Europa, het herstelinstrument NextGenerationEU en de versterkte EU-begroting voor de periode 2021-2027. De Europese Commissie ziet herstel na de coronacrisis in 2021 als prioriteit die terug te vinden is in alle zes beleidslijnen. Met het werkprogramma probeert de Commissie een balans te vinden tussen enerzijds het beheersen van de crisis en herstel en anderzijds het bereiken van de toekomstambities door duurzame investeringen en hervormingen. Voor de financiering van de fondsen van NextGenerationEU zal de Commissie ook voorstellen doen om meer eigen kapitaal bijeen te brengen. Er wordt gedacht aan herziening van het emissiehandelssysteem, CO2-grensbelasting en belastingheffing in de digitale sector.

Door

Monika Beck en Juliëtte Fredriksz, Kenniscentrum Europa Decentraal

Bron

2021 Commissie werkprogramma – key documents , Europese Commissie

Meer informatie

Green Deal, Kenniscentrum Europa Decentraal
Betere regelgeving, Kenniscentrum Europa Decentraal